ආදරය හා එහි විද්‍යාත්මක පසුබිම

ආදරය හා එහි විද්‍යත්මක පසුබිම

❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️❤️

වයස අවරුදු හයේදී, හතේදී විරුද්ධ ලිංගිකයෙකු ලඟින් යන්නවත් අකමැති කාලයක් සමහර විට ඔබටත් තියෙන්න ඇති. අවරුදු දහ හතරක්, පහළොවක් විතර වෙද්දී ඒ ගතිය ටික ටික විරුද්ධ තත්වයකට පත් වුන ආකාරයත් ඔබට මතක ඇති. ශරීරය වැඩි වියට පත් වීම සහ ආදරය එකිනෙක සම්බන්ධ වන්නේ කොහොමද? විරුද්ධ ලිංගිකයෙකු ට ආකර්ෂණය වීම, ආදරය, ජාන පරපුරේ අනාගතය වෙනුවෙන් ස්වභාවධර්මය ලබා දෙන අල්ලසක්ද?  ස්ත්‍රී,පුරුෂ ජීවිතයක ඉතාම සරල ආකර්ශනයක  සිට  ජීවිත ගොඩනඟන හෝ දරා ගත නොහැකි ජීවිත නසන බැඳීමක්  දක්වා ආදරය කියන හැඟීම සංකීර්ණ  වන්නේ කෙසේද? ආදරය සම්බන්ධව සහ මානසික රෝග සම්බන්ධව මොළය ක්‍රියා කරන්නේ සමාන ආකාරයකට බව විද්‍යාවේ දී පැහැදිලි කර දී තිබෙනවා. එය එසේ නම් එය සිදුවන්නේ කෙසේ ද?
ජීව විද්‍යාත්මකව ජීවියෙකු සැකසී ඇත්තේ ප්‍රධාන කරුණු දෙකක් සඳහා වේ.
ජීවත් වීම.
තම ජාන පරපුර ඉදිරියට රැගෙන යාම.
ආදරය, ජාන පරපුර ඉදිරියට ගෙනයාම වෙනුවෙන් ස්වභාවධර්මය සකසා ඇති සංකීර්ණ ක්‍රියාවලියයි.
ආදරය සම්බන්ධ ප්‍රධාන කාරණා තුනකි
රාගය– රාගය මෙහෙයවනු ලබන්නේ Estrogen, Testosterone යන ලිංගික හෝමෝන මගිනි.
ආකර්ෂණය– මෙය සැබැවින්ම ආදරය කරන අවධිය ලෙස හැඳින්විය හැකිය. මිනිසුන් ආදරයෙන් බැඳී සිටින විට ඔවුන්ට වෙන කිසිවක් ගැන සිතිය නොහැකිය. කෑම රුචියක් නැතිව, නින්දක් නැතිව අදාළ කෙනා ගැනම හිත හිතා කාලය ගත කරපු අත්දැකීම ඔබටත් ඇති. එය ආකර්ශනීය අවධියේදී  Monoamines  නමින් හැඳින්වෙන ස්නායු සම්ප්‍රේෂක ඉටු කරන වැදගත් කාර්යය භාරයේ ප්‍රතිඵලයක්.
බැඳීම-රාගයත්, ආකර්ශනයත් සක්‍රීය වුනු පසුව එයින් නැවතී සෑහීමකට පත් වීමට අපට නොහැකිය. අපට බැඳීමක් අවශ්‍ය වේ. බැඳීම, තවත් ඇරඹුමක් වන්නේ එලෙසයි.
ආදරය සහ මොළය
ආදරය කියන සියුම් හැඟීමේ ආරම්භයට සහ පැවැත්මට මිනිස් මොළයේ  රසායනයන්, හොර්මෝනයන් කිහිපයක් හේතු වනවා.

• Pheromones
• Estrogen, Testosterone
• Dopamine
• Adrenaline සහ Serotonin
• Norepinephrine
• Oxytocin

ආදරය කියන්නේ මොන තරම් සංකීර්ණ දෙයක්ද කියන එක තේරුම් ගන්න මේ ටිකම ඇති නේද?

♥️Pheromones

ඔබ නිශ්චිත කෙනෙකු වෙත ආකර්ෂණය වන්නේ මන්දැයි ඔබ කවදා හෝ කල්පනා කර තිබේද? ඔබේ ශරීරය ඔබ එම පුද්ගලයාට කැමති බව දන්නේ කෙසේද? මේ සඳහා විශාල කාර්යභාරයක් ඉටු කරන දෙයක් වන්නේ Pheromones ය. Pheromones යනු ඔබේ ශරීරය විසින් නිපදවන රසායනික ද්‍රව්‍යයක් වන අතර එය ඔබේ සමේ දහඩිය මගින් පරිසරයට මුදා හරිනු ලැබේ.මෙම මුදා හැරීම ඔබේ ජාන වලට වඩාත්ම ගැලපෙන විරුද්ධ ලිංගිකයකු හා ඔබ අතර ආකර්ශනයක් ඇති කරවයි. මෙය ශරීර වලින් පිටත සිදු වන ක්‍රියාවලියක් වන අතර සන්නිවේදන කටයුත්තක් ලෙස ගත හැකිය. ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය පදනම් කරගත්  Pheromones වර්ග දෙකක් තිබේ. Androstenol යනු පිරිමින් විසින් නිපදවන Pheromones ය. Copulin කාන්තාවන් නිපදවන Pheromones ය. ගැහැණු ළමයෙක් ප්‍රජනක චක්‍රයේ සාරවත් අවධියේ සිටින විට එහි ක්‍රියාකාරිත්වය ප්‍රභල වේ.

♥️Estrogen, Testosterone

ආදරය, ආකර්ෂණය සහ බැඳීම සඳහා මොළය සම්බන්ධ මූලික රසායනයන් වේ. මෙම රසායනයන් දෙක ස්ත්‍රී පුරුෂ දෙපාර්ශවයම සතුව තිබුනත් Testosterone පුරුෂ පක්ෂයටද Estrogen ස්ත්‍රී පක්ෂයටද වැඩි පුර සම්බන්ධව පවතී. Estrogen යනු ද්විතියික කාන්තා ලිංගික ලක්ෂණ වර්ධනය කරන කාන්තා ලිංගික හෝමෝනයකි. Estrogen මූලික වශයෙන් ඩිම්බ කෝෂ මගින් නිපදවනු ලබයි. කාන්තාවන් තුළ Estrogen ප්‍රධාන වර්ග තුනක් ඇත: Estrone, Estradiol සහ Estriol.
Testosterone සාමාන්‍යයෙන් පිරිමින්ට රුධිරයේ ඩෙසිලිටරයකට නැනෝ ග්‍රෑම් 300 ත් 1200 ත් අතර ප්‍රමාණයක් ඇති අතර කාන්තාවන්ට නැනෝ ග්‍රෑම් 30 ත් 95 ත් අතර ප්‍රමාණයක් ඇත. Testosterone යනු ද්විතියික පිරිමි ලිංගික ලක්ෂණ වර්ධනය කරන ප්‍රමුඛතම ලිංගික හෝමෝනයයි. එය මූලික වශයෙන් වෘෂණ කෝෂ වල ස්‍රාවය වන අතර පුරස්ථි ග්‍රන්ථියේ වර්ධනය සඳහා ඉතා වැදගත් වේ. මේදය බෙදා හැරීම, රතු රුධිර සෛල නිෂ්පාදනය, ලිංගිකත්වය සහ ශුක්‍රාණු නිෂ්පාදනය සඳහා එය වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි.

♥️Dopamine

Estrogen, Testosterone වලට පසුව අපගේ මාතෘකාවට වඩාත්ම වැදගත් මීළඟ රසායනය වන්නේ Dopamine ය. ආදරයක් ඇති වුනාට පස්සේ බඩගින්නක් නොදැනීම, නින්ද නොයාම වැනි අත්දැකීම් අපි හැමෝටම තියෙන්න පුළුවන්. එයට හේතුව තමයි මේ Dopamine රසායනය. සතුට සඳහා මූලික රසායනය මෙයයි. ආදරය, බැඳීම සතුටක් වන්නේත් නැවත නැවත අපි එම තත්වයේම සිටීමට පෙළඹෙන්නෙත් මේ රසායනය නිසායි. Dopamine  කොකේන් සහ නිකොටින් මගින් ද සක්‍රීය වේ. ඉතින් ආදරය ඇබ්බැහි වන සුළු දෙයක් කියන අපේ අත්දැකීම හරි වගේ නේද?

♥️Adrenaline

අපි කෙනෙකුට ආකර්ෂණයක් ඇති වුනාට පස්සේ එහෙම නැතිනම් අපිට කෙනෙකු පිළිබඳව ආදරයක් දැනුනු විට එම කෙනා දකින විටදී හද ගැස්ම වැඩි වීම, අදාළ කෙනා ඉදිරියට මුණ ගැහෙන විට දහදිය දැමීම වගේ කාරණාවන්ට හේතු වෙන්නේ මේ රසායනයනයි.

තෝමස් අල්වා එඩිසන් සමඟ උරෙන් උර ගැටුනු අපූරු විද්‍යාඥයා නිකොලා ටෙස්ලා.

නිකොලා ටෙස්ලා ඔහු 1856 ජූලි 10 වන දින ඔස්ටෝ-හංගේරියානු අධිරාජ්‍යයේ (නූතන ක්‍රොඒෂියාව) ස්මිල්ජන් හි උපත ලැබීය.
ඔහුගේ පියා මිලූටින් ටෙස්ලා සර්බියානු ඕතඩොක්ස් පූජකයෙකු වූ අතර ඔහුගේ මව ජුකා මැන්ඩික් ගෘහ උපකරණ නව නිපැයුම්කරුවෙකි. එමනිසා ඔහු නව නිපැයුම් නිපදවීමට ආභාෂය ලබා ගත්තේ තම මෑණියන්ගෙන්ය.😲

ටෙස්ලා නොමැතිව, ඔබට ඔබේ නිවසට විදුලිය වත් ලබාගැනීමට නොහැකි වනු ඇත.
PHONE එකවත් Charge කරගන්න වෙන්නේ නෑ.😅

ටෙස්ලා සිය අවුරුදු 86 ක කාලය තුළ පේටන්ට් බලපත්‍ර 300 කට වැඩි ප්‍රමාණයකට හිමි කම් කියයි.
ඔහුගේ නව නිපැයුම් වන්නේ,

🔶ප්‍රත්‍යාවර්ත ධාරාව (ඒසී),
🔶විදුලි මෝටර,
🔶රේඩියෝ,
🔶ප්‍රතිදීප්ත විදුලි පහන්,
🔶ලේසර් සහ
🔶දුරස්ථ පාලක

කෙසේවෙතත්, ඔහුගේ පසුකාලීන ජීවිතයේ සමහර අදහස් අමුතු දේවල් ලෙස පෙනේ. ඔහු වරක් මරණ කිරණක්(Death-Ray) එකක් නිපදවීම සඳහා සැලසුම් විස්තර කර ඇත. තවද විදේශීය ආක්‍රමණ අවහිර කිරීම හා ඔවුන්ගේ සේනා විනාශ කිරීම සඳහා විදුලියෙන් බලගැන්වෙන “බල පවුරක්” සඳහා තවත් අදහසක් යොමු කළේය.

තෝමස් අල්වා එඩිසන් විද්‍යාඥයා ටෙස්ලාගේ සමකාලීනයෙකි. තෝමස් අල්වා එඩිසන් බල්බය සොයා ගත්තද නිකොලා ටෙස්ලා එම බල්බය බලගන්වන්න දුර ඉදන් නිවසට බලය(විදුලිය) ගෙන ක්‍රමය සොයා ගත්තා.😮

විද්‍යාලයේ දී ටෙස්ලා මුලින් භෞතික විද්‍යාව හා ගණිතය හැදෑරීමට උනන්දු වූ නමුත් වැඩි කල් නොගොස් විදුලිය පිළිබඳ අධ්‍යනය කෙරෙහි ඇල්මක් දැක්වීය.

එක් දිනක් ඔහු මිතුරෙකු සමඟ උද්‍යානයක ඇවිදිමින් සිටියදී විද්‍යුත් චුම්බක ප්‍රේරණයෙන් වැඩ කරන මෝටරයක් ​​පිළිබඳ සංකල්පය වර්ධනය කළේය.

පසුව ඔහු 1883 දී ප්‍රංශයේ ස්ට්‍රාස්බර්ග් හි සිටියදී ප්‍රේරක මෝටරයේ (විද්‍යුත් චුම්භක ප්‍රේරණයෙන් බල ගැන්වෙන AC මෝටරයක්) මූලාකෘතියක් සාදා එය සාර්ථකව අත්හදා බැලීය.
යුරෝපයේ කිසිවෙකු ඒ ගැන උනන්දුවක් නොදක්වන හෙයින්, ටෙස්ලා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට පැමිණියේය.

ටෙස්ලාගේ ළමා කාලයේ එක් සිහිනයක් වූයේ නයගරා දිය ඇල්ල උපයෝගී කරගෙන විදුලි බලය ජනනය කිරීම.

ඔහු මෙම සිහින සැබෑ කර ගත්තේය.
ඒ 1895 දිය ඇල්ලේ ප්‍රථම ජලවිදුලි බලාගාරය නිර්මාණය කිරීමත් සමගය. පසුව ටෙස්ලාගේ ගෞරවය පිණිස එළු දූපතේ පිළිමයක් ඉදිකරන ලදි.

ඔහු කියා සිටින අන්දමට තමා කිසි විටෙකත් පැය දෙකකට වඩා නිදා නොසිටි බවය. ඔහු හැකි සෑම විටකම නව නිපයුම් කිරීමටත් විදුලිය පිළිබඳවත් අධ්‍යයනය කළේය.

එම කැපවීමෙන් වැඩ කිරීමේ ප්රතිඵලයක් ලෙස 1882 දී ටෙස්ලා විසින් චුම්බක ක්ෂේත්‍රයක් තුළ භ්‍රමණය වන කම්බි දඟරයකින් විදුලිය නිපදවා ගත හැකි බව සොයා ගන්නා ලදී. එය භෞතික විද්‍යාවේ මූලධර්මයක් වන අතර එය AC බලය භාවිතා කරන සියලුම උපාංග සඳහා පදනම සපයයි.

විදුලි බලය උත්පාදනය, සම්ප්‍රේෂණය, බෙදා හැරීම සහ භාවිතය සඳහා මෙම මූලධර්මය භාවිතා කළේය.

එඩිසන් සහ tesla අතර පැවති මත ගැටුම් ගැන බැලුවොත්,
එඩිසන් සෘජු ධාරාව හෝ DC (එක් දිශාවකට ගලා යන) වලට කැමති වූ අතර ටෙස්ලා ප්‍රත්‍යාවර්ත ධාරාව හෝ AC (වරින් වර දිශාව වෙනස් කරයි) සඳහා කැමති විය. මෙය "ධාරා වල යුද්ධයට" තුඩු දුන් අතර ටෙස්ලා අවසානයේ ජයග්‍රහණය කළේ AC හි වැඩි කාර්යක්ෂමතාව නිසාය.

ටෙස්ලා කාර්මික හා නව නිපැයුම්කරු ජෝර්ජ් වෙස්ටිංහවුස් සමඟ ද සමීපව කටයුතු කළ අතර ඔවුන්ගේ හවුල්කාරිත්වය ඇමරිකාව පුරා විදුලිය ස්ථාපිත කිරීමට ඔවුන්ට හැකිවිය.

ඇමරිකාව තුල පමණක් නොවේ මුළු ලෝකය තුළම විදුලිය බෙදාහැරීමේ පද්ධති භාවිතා කරන්නේ මෙම ටෙස්ලා සොයාගත් තාක්ෂණයයි.

ටෙස්ලා හොයාගත්ත ටෙස්ලා කොයිල් එක නිසා තමයි අපිට රූපවාහිනිය වගේ යන්ත්‍ර හදන්න පුළුවන් වුණේ.

1891 දී ටෙස්ලා විසින් ටෙස්ලා කොයිල් නිපදවන ලද අතර එය අධි සංඛ්‍යාත ප්‍රත්‍යාවර්ත ධාරා නිපදවනු ලබයි.

විදුලි ආලෝකකරණය, X-කිරණ සහ රැහැන් රහිත බලය නිපදවීම සඳහා ඔහු එය අත්හදා බැලීම් වලදී භාවිතා කළ අතර එය ගුවන්විදුලියේ සහ රූපවාහිනියේ පදනම බවට පත්විය.

ගුවන්විදුලි සොයාගැනීම බොහෝ විට බැර කරනු ලබන්නේ 1901 දී ප්‍රථම අත්ලාන්තික් සාගරයේ ගුවන්විදුලි සම්ප්‍රේෂණය කළ ගුග්ලියෙල්මෝ මාකෝනිට ය. එහෙත් ටෙස්ලා විසින්ද ගුවන්විදුලි සම්ප්‍රේෂකයක මූලික අංග සඳහා ඒ වනවිටත් පේටන්ට් බලපත්‍ර ලබාගෙන තිබුණි .

ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුළ ටෙස්ලා විවාහ නොවූ නමුත් ඔහු වරක් කියා සිටියේ ඔහු පරෙවියෙකුට ආදරය කරන බවයි.

ඔබට මේ කියවලා බැලුවම පේනවා tesla ඉතා අපූරු ජීවිතයක් ගත කරපු පුද්ගලයෙක් බව.

එමෙන්ම ඔහු නොමැති වූයේ නම් මෙම වර්තමාන තාක්ෂණයේ දියුණුව අපට කවදාවත් ළඟාකර ගැනීමට හැකි නොවනු ඇත.

එමෙන්ම ඔහුට තව එක් සිහිනයක් තිබිණි. එනම් මුළු ලෝකයටම රැහැන් රහිතව විදුලි බලය ලබාදීමට, අවාසනාවකට මෙන් ඔහුට එම නිපැයුම නිමකර අවසන් කිරීමට නොහැකි විය.

කෝපය පාලනය කරගැනීම

ඔබේ කෝපය😡 පාලනය කර ගැනීමට සූදානම් ද?😌

. 1. ඔබ කතා කිරීමට පෙර සිතන්න🤔

 මේ මොහොතේ ඇතිවන කෝපයෙන්, ඔබ පසුව පසුතැවෙන දෙයක් පැවසීම පහසුය. කිසිවක් පැවසීමට පෙර ඔබේ සිතුවිලි එකතු කර ගැනීමට සුළු වේලාවක් ගත කරන්න - සහ තත්වයට සම්බන්ධ අනෙක් අයටද එසේ කිරීමට ඉඩ දෙන්න.

 2. ඔබ සන්සුන් වූ පසු, ඔබේ කෝපය ප්‍රකාශ කරන්න.🙂

 ඔබ පැහැදිලිව සිතූ විගසම, ඔබේ කලකිරීම ස්ථිර නමුත් එකඟතාවයකින් තොරව ප්‍රකාශ කරන්න එපා. අන් අයට හානියක් නොකර හෝ ඒවා පාලනය කිරීමට උත්සාහ කර ඔබේ ගැටළු සහ අවශ්‍යතා පැහැදිලිව හා කෙලින්ම සඳහන් කරන්න.

3. ව්‍යායාම කරන්න.🏋️🏃

 ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් මඟින් ඔබ කෝප වීමට හේතු විය හැකි ආතතිය අඩු කර ගත හැකිය. ඔබේ කෝපය උත්සන්න වන බවක් ඔබට දැනේ නම්, වේගයෙන් ඇවිදීමට හෝ ධාවනය කිරීමට හෝ වෙනත් විනෝදජනක ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් සඳහා යම් කාලයක් ගත කරන්න.

 4. කාලය නිදහසේ ගතකිරීම.🧘

 නිදහස ලබා දීම ළමයින් සඳහා වෙන්වූවක් පමණක් නොවේ. ආතතියෙන් පෙළෙන දවසේ වේලාවන්හිදී ඔබ ඔබට කෙටි විවේකයක් ලබා දෙන්න.එවිට කෝපාවිෂ්ඨ හෝ කෝපයකින් තොරව ඉදිරි දේ හැසිරවීමට වඩා හොඳින් සූදානම්ව සිටින බවක් ඔබට දැනෙන්නට පුළුවන. 

5. හැකි විසඳුම් හඳුනා ගන්න😄

 ඔබ පිස්සු වැටුණු දේ කෙරෙහි අවධානය යොමු කරනවා වෙනුවට, ගැටලුව විසඳීමට කටයුතු කරන්න. ඔබේ දරුවාගේ අවුල් සහගත කාමරය ඔබට පිස්සු ද? දොර වහන්න. ඔබේ සහකරු සෑම රාත්‍රියකම රාත්‍රී ආහාරය සඳහා ප්‍රමාදද? සවස් වරුවේ ආහාර සැලසුම් කරන්න - නැතහොත් සතියකට කිහිප වතාවක් තනිවම කෑමට එකඟ වන්න. කෝපය කිසිවක් නිවැරදි නොකරන බවත් එය වඩාත් නරක අතට හැරෙන බවත් ඔබටම මතක් කරන්න.

6." මම " ප්‍රකාශය සමඟ රැඳී සිටින්න😅

 විවේචනය කිරීම හෝ දොස් පැවරීම වළක්වා ගැනීම - ආතතිය වැඩි කළ හැකි - ගැටලුව විස්තර කිරීමට "මම" ප්‍රකාශ භාවිතා කරන්න. ගෞරවනීය හා නිශ්චිත වන්න. නිදසුනක් වශයෙන්, "ඔබ කිසි විටෙකත් ගෙදර වැඩ කරන්නේ නැත" වෙනුවට "පිඟන් කෝප්ප සේදීම සඳහා උදව් කිරීමට ඉදිරිපත් නොවී ඔබ මේසයෙන් පිටව යාම ගැන මම කනගාටු වෙමි".

 7. අමනාප නොවන්න.😀

 සමාව දීම ප්‍රබල මෙවලමකි. කෝපය සහ වෙනත් නිෂේධාත්මක හැඟීම් වලට ධනාත්මක හැඟීම් දුරු කිරීමට ඔබ ඉඩ දෙන්නේ නම්, ඔබේම තිත්තකම හෝ අයුක්තිය පිළිබඳ හැඟීම ඔබ ගිල දමනු ඇත. නමුත් ඔබට කෝප වූ කෙනෙකුට සමාව දිය හැකි නම්, ඔබ දෙදෙනාම එම තත්වයෙන් ඉගෙන ගෙන ඔබේ සම්බන්ධතාවය ශක්තිමත් කළ හැකිය.

 8. ආතතිය මුදා හැරීමට හාස්‍යය භාවිතා කරන්න.😅

 සැහැල්ලු කිරීම ආතතිය විසුරුවා හැරීමට උපකාරී වේ. ඔබ කෝපයට පත් කරවන දේට මුහුණ දීමට ඔබට උදව් කිරීමට හාස්‍යය භාවිතා කරන්න, සමහර විට, සිදුවිය යුතු ආකාරය පිළිබඳව ඔබ සතුව ඇති යථාර්ථවාදී නොවන අපේක්ෂාවන් පවසන්න.විටෙක ඒවා මුවට සිනාවක් ගෙන එයි. උපහාසයෙන් වළකින්න මන්ද එය හැඟීම් රිදවන අතර තත්වය නරක අතට හරවයි.

9. මනස සන්සුන් කිරීමේ කුසලතා පුහුණු වන්න🧘🧘

ඔබේ කෝපය ඇවිස්සෙන විට, වැඩ කිරීමට මනස සන්සුන් කිරීමේ ක්රියාවල යෙදෙන්න. ගැඹුරු හුස්ම ගැනීමේ ව්‍යායාමවල යෙදෙන්න, සන්සුන් දර්ශනයක් සිතන්න, හෝ "එය පහසු කර ගන්න" වැනි සන්සුන් වචනයක් හෝ වාක්‍ය ඛණ්ඩයක් නැවත මෙනෙහි කරන්න. මද වෙලාවක් හුස්ම ඉහළ පහළ හෙලමින් භාවනා කරන්න.ඔබට සංගීතයට සවන් දීම, සඟරාවක ලිවීම හෝ යෝග ඉරියව් කිහිපයක් කිරීම ,ආදී විවේකය දිරිගැන්වීම සඳහා අවශ්‍ය ඕනෑම දෙයක් කල හැක.

 කෝපය පාලනය කිරීමට ඉගෙන ගැනීම ඇතැම් විට සෑම කෙනෙකුටම අභියෝගයකි. ඔබේ කෝපය පාලනය කරගත නොහැකි යැයි පෙනේ නම්, ඔබ කනගාටු වන දේවල් කිරීමට පෙළඹේ. එමගින් ඔබ ඔබටත් ඔබේ අවට සිටින අයටත් රිදවයි.

අභ්‍යවකාශය

ඔබ අභ්‍යවකාශයට කිසිම ආරක්ෂිත උපකරණයක් නොමැතිව ගියහොත් කුමක් සිදුවේද? 🤔

ඔබ කුමක් කළත්, ඔබේ හුස්ම හිරකර තබා ගන්න එපා! එයට හේතුව අවකාශයේ රික්තය ඔබේ ශරීරයෙන් වාතය ඉවතට ඇද ගන්නා නිසා. එබැවින් ඔබේ පෙණහලුවල වාතය ඉතිරිව තිබේ නම් ඒවා ඉවතට ඇදී යයි. 🤯🤯

ඔබේ ශරීරයේ ඉතිරි කොටස්වල ඇති වායු ප්‍රසාරණය වේ . ඔබ ඔබේ සාමාන්‍ය ප්‍රමාණය මෙන් දෙගුණයක් දක්වා බැලූනයක් මෙන් පිම්බේ, නමුත් ඔබ පුපුරා නොයනු ඇත. ඔබේ සම ඔබව එකට තබා ගැනීමට තරම් ප්‍රත්‍යාස්ථ වේ. 🎈

ඔබේ ශරීරයේ නිරාවරණය වී ඇති ස්ථානවල පවතින ඕනෑම ද්‍රවයක් වාෂ්ප වීමට පටන් ගනී. එබැවින් ඔබේ දිවේ සහ ඇස්වල මතුපිට වියවීමට පටන් ගනි.

ඔබේ පෙණහලුවල වාතය නොමැති රුධිරයට ද ඔක්සිජන් නොලැබේ නිසා රුධිරය මගින් ඔබේ මොළයට ඔක්සිජන් යැවීම නතර කරයි. තත්පර 15 කට පමණ පසු ඔබව සිහි සුන් වනු ඇත. තත්පර 90 කට පසු, ඔබ හුස්ම හිරවීමෙන් මිය යනු ඇත.
අභ්‍යවකාශයේ උෂ්ණත්වය ඉතා අඩු යි. එමනිසා ඔබේ සිරුර සිසිල් වී ජලය අයිස් වී කැටි ගැසෙන ලෙස සිරුර ද ගල්ගැසෙ (Freeze).❄️❄️🥶🥶

හැබැයි ඔබ අභ්‍යවකාශයේ සිටින ස්ථානය අනුව ඔබ ගල් ගැසීමට ලක් නොවීමට ඉඩ ඇත. එනම් ඔබ තාරකාවකට වැනි ඉතා උණුසුම් වස්තුවකට ආසන්න නම් ඔබ පිලිස්සෙනු ඇත(මස් BBQ කරනවා වගේ).

පිච්චුනත් ගල් ගැසුනත්, ඔබේ ශරීරය දිගු කලක් එලෙසම පවතිනු ඇත. බඩවැල්වල සිටින බැක්ටීරියාවන් ඔබව ඇතුළත සිට ආහාරයට ගැනීමට පටන් ගනී, එබැවින් ඔබ ඉතා සෙමින් දිරාපත් වේ. ඔබගේ සිරුර වසර මිලියන ගණනක් තිස්සේ නොවෙනස්ව අභ්‍යවකාශයේ පාවෙවී සිටිය හැක.
කවුද දන්නේ, සමහර විට දියුණු පිටසක්වල ජීවියෙක් ඔබගේ සිරුර සොයා ගනීවි!

Black hole

🏳️🏳️🏳️කළු කුහරයේ අනිත්‍යය 🏳️🏳️🏳️🏳️

  ♣️♣️𝕿𝖍𝖊 𝖎𝖒𝖕𝖊𝖗𝖒𝖆𝖓𝖊𝖓𝖈𝖊 𝖔𝖋 𝖆 𝖇𝖑𝖆𝖈𝖐 𝖍𝖔𝖑𝖊♣️♣️

අපි කලින් එකෙන් hawking radiation එක ගැන කතා කලානේ💥

මීළඟට කළු කුහරය තුළ සිදු වන්නේ කුමක්‌ දැයි බලමු. සිදුවීම් ක්‌ෂීතිජයෙන් ඇතුළට ඇදී ගිය ප්‍රති අංශුවල ඇති ඝෘණ ශක්‌තිය හේතුවෙන් කළු කුහරය තුළ ඇති ශක්‌තිය සෙමෙන් නමුත් ක්‍රමයෙන් වියෑකී යයි. ශක්‌තිය හීන වී යැමෙන් අදහස්‌ කෙරෙන්නේ කළු කුහරයේ ස්‌කන්ධය සහ ප්‍රමාණය ද හීන වී යන බවයි (අයින්ස්‌ටයින්ට අනුව ශක්‌තිය සහ ස්‌කන්ධය එකිනෙකට තුල්‍ය වන නිසා)

හෝකින්ස් රේඩියේශන් එකෙහි අවසාන සම්ප්‍රයුක්‌තය වන්නේ කළු කුහරයෙන් නොකඩවා අංශු ප්‍රවාහයක්‌ හෙවත් විකිරණයක්‌ ගලා එන අතර ම කළු කුහරය තුළ ඇති පදාර්ථය ක්‍රමයෙන් හීන වී යැමයි. විශාල කළු කුහරයකට අදාළ ව නම් මේ ක්‍රියාවලිය ඉතා සෙමින් සිදු වන ක්‍රියාවකි. උදාහරණ ලෙස අප ගේ සූර්යයා ගත හොත් යම් හෙයකින් එහි විෂ්කම්භය කිලෝමීටර් 6කට වඩා සංකෝචනය වුව හොත් (අප ගේ සූර්යයාට අදාළ ස්‌වාෂිල්ඩ් අරය ආසන්න වශයෙන් මීටර 2,950කි) එය කළු කුහරයක්‌ බවට පත් වේ. මේ මොහොතේ එය සිදු වුව හොත් එතැන් සිට හෝකිං ගේ විකිරණය නිසා මේ කළු කුහරය ක්‍රමයෙන් වැහැරෙන්නට පටන්ගනී. වසර 10*67කට පසුව (දහයේ බල 67කට පසුව, එනම් 1ට පසුව තවත් බින්දු 67ක්‌ යෙදූ විට ලැබෙන කාලය වසරවලින් ගත් විට) එම කළු කුහරය සම්පූර්ණයෙන් වාෂ්ප වී ගොස්‌ තිබෙනු ඇත. මේ කාලයේ විශාලත්වය දෙස බැලූ කල, මෙය අනන්ත කාලයක්‌ යෑයි යමකුට සාධාරණව සිතිය හැකි ය. චක්‍රාවාටවල මධ්‍යයේ බොහෝ විට පිහිටා ඇති අති දැවැන්ත කළු කුහර ගැන සිතීමේ දී මේ කාලය තවදුරටත් බොහෝ සෙයින් දීර්ඝ වන බව පැහැදිලි ය.

එහෙත් පෙරදිග අපට අනන්තය යනු ගැටලුවක්‌ නො වේ. ඒ අනුව විශාල දැවැන්ත කළු කුහරයක්‌ වුව ද සදාතනික නැත. අනන්ත කාලයකට පසුව වුව මේ අවකාශ කාල වක්‍රයේ පිහිටි අසාමාන්‍යතාව (singularity) නැති වී යයි.

විශ්වයේ පවතින බලවත් ම එමෙන් ම දීර්ඝතම කාලයක්‌ පැවතිය හැකි වස්‌තූන් වන කළු කුහරවලට වුව ද අවසානයේ දී අනිත්‍යතාවට යටත් වීමට සිදු වී නැති වී යැමට ලක්‌ වන බව මෙයින් පෙනී යයි. එහෙත් ඒ වෙනුවට තවත් කළු කුහර අලුතෙන් ඇති විය හැකි ය. ඇති වෙමින් නැති වෙමින් යන සදාතනික ක්‍රියාවලියක විශ්වය ගැලී ඇත. එහි ආරම්භයක්‌ තිබිය නො හැකි ය. අවසානයක්‌ ද තිබිය නො හැකි ය. චක්‍රාකාර සදාතනික ක්‍රියාවලියක්‌ පමණක්‌ ම දක්‌නට ඇත.

💥කළු කුහර සංග්‍රාමය සහ කළු කුහර තොරතුරු විරුද්ධාභාසය💥

ස්‌ටීවන් හෝකිං සහ වර්තමානයේ අප අතර සිටින තවත් කීර්තිමත් භෞතික විද්‍යාඥයකු වන ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින් (Leonard Susskind) අතර දශක දෙකකටත් වැඩි කාලයක්‌ මුළුල්ලේ පැවැති න්‍යායික තර්ක විතර්ක මාලාවක්‌ කළු කුහර සංග්‍රාමය (black hole war) ලෙස හැඳින්වේ. මහාචාර්ය සුස්‌කින් මේ නමින් ම ග්‍රන්ථයක්‌ ද එළි දක්‌වා ඇත.

හෝකිං ගේ මුල් මතය වූයේ යම් කිසිවක්‌ (උදා : ආලෝක කිරණයක්‌ හෝ අංශුවක්‌) කළු කුහරයක සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයෙන් ඇතුළු වූ සැණින් එහි අන්තර්ගත ව තිබූ සියලු භෞතික තොරතුරු සැණෙකින් විනාශ වී යන බවත් එම තොරතුරු විශ්වයෙන් මැකී යන බවත් ය. හෝකිං විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද මුල් ගණිතමය විසඳුම් තුළින් ද පෙනී ගියේ එය එසේ සිදු වන බවකි. ඒ අනුව කළු කුහරයෙන් පිටතට එන්නාක්‌ මෙන් පෙනෙන, හෝකිං විකිරණය විශ්ලේෂණය කිරීම මඟින් කළු කුහරය තුළට ඇතුළු වූ දැහි තිබූ භෞතික තොරතුරු නැවත කියවීමක්‌ කළ නො හැකි බව මෙයින් කියවේ.

මෙහි දී භෞතික තොරතුරු ලෙස හැඳින්වෙන්නේ යම් භෞතික පද්ධතියක්‌ තුළ ගැබ් වී ඇති සියලු දත්ත ය. සම්භාව්‍ය භෞතික විද්‍යාවට අනුව මේ භෞතික තොරතුරු එම පද්ධතියේ ඇති එන්ට්‍රොපිය (entropy) මඟින් නිරූපණය වේ (👉 එන්ට්‍රොපිය කියන්නෙ තාපගති විද්‍යාවේ ඉගැන්වෙන මූලික තාපගතික ගුණයකි. යම් භෞතික පද්ධතියක ඇති අපිළිවෙළ එහි එන්ට්‍රොපි අගය මඟින් නිරූපණය වේ). ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවට අනුව යම් පද්ධතියක ඇති ක්‌වොන්ටම් තොරතුරු (quantum information), තරංග ශ්‍රිතය (wave function) මඟින් නිරූපණය වේ. මීට ඉහත අප සඳහන් කළ පරිදි, ක්‌වොන්ටම් පුංජ (quanta)වල භෞතික ගුණාංග මැනිය හැකි නිරවද්‍යතාවේ සීමාවක්‌ තිබේ. තරංග ශ්‍රිතය (සමීකරණය) මඟින් ඉදිරිපත් කෙරෙන්නේ මේ ගුණාංගවල අගය පිහිටිය හැකි සම්භාවිතා පරාසයකි.

භෞතික විද්‍යාඥ ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින්, හෝකිං ගේ තොරතුරු විනාශ වීම පිළිබඳ මතය පිළිගත්තේ නැත. ඔහු ගේ තර්කය වූයේ එසේ භෞතික තොරතුරු අතුරුදන් වීම හෝ විනාශ වීම, භෞතික විද්‍යාවේ ස්‌ථාපිත න්‍යායක්‌ වන 'තොරතුරු සංස්‌ථිතිය' (conservation of information) පිළිබඳ මූලධර්මයට පටහැනි බවයි. මේ මූලධර්මය සම්භාව්‍ය භෞතික විද්‍යාවේ මෙන් ම ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවේ ද එක ලෙස පිළිගැනෙන න්‍යායකි. භෞතික පද්ධතියක්‌ තුළ අන්තර්ගත ව ඇති තොරතුරු අලුතින් මැවීමක්‌ හෝ විනාශ කිරීමක්‌ හෝ සිදු කළ නො හැකි බව මෙයින් කියවේ. ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවට අනුව ද තරංග ශ්‍රිතයක (wave function) එක්‌ මොහොතක ඇති අගය මඟින් වෙනත් මොහොතක ඇති අගය තීරණය වේ. ඇත්තෙන් ම මේ තොරතුරු සංස්‌ථිතිය පිළිබඳ මූලධර්මය, තාපගති විද්‍යාවේ එන ශක්‌ති සංස්‌ථිතිය පිළිබඳ මූලධර්මයට ම ආනුශංගික වේ. එක්‌තරා ආකාරයකින් භෞතික තොරතුරු යනු ශක්‌තිය ම බවට තර්ක කළ හැකි ය යන්න මෙහි පදනමයි.

හෝකිං ගේ මුල් සෛද්ධාන්තික සමීකරණ මඟින් කියවුණු තොරතුරු විනාශ වීමත්, තොරතුරු සංස්‌ථිතිය පිළිබඳ පොදුවේ පිළිගත් මූලධර්මයට එමඟින් එල්ල වූ අභියෝගයත් 'කළු කුහර තොරතුරු විරුද්ධාභාසය' (black hole information paradox) ලෙස හැඳින්විණි. විරුද්ධාභාසයක්‌ යනු එකිනෙකට ප්‍රතිවිරුද්ධ ලෙස පෙනී යන නමුත් එයින් එකක්‌ හෝ වැරැදි යෑයි පැහැදිලි ව ඔප්පු කළ නො හැකි අවස්‌ථාවකි.

නෙදර්ලන්ත ජාතික භෞතික විද්‍යාඥයකු වන ජෙරල්ඩ් හූෆ්ට්‌ (Gerard't Hooft) විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද හෝලෝග්‍රෑම් මූලධර්මය (holographic principle) නම් ආකෘතිය තවදුරටත් වර්ධනය කිරීමෙන් ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින්, කළු කුහර තොරතුරු විරුද්ධාභාසයට නව විසඳුමක්‌ එක්‌ කළේ ය. මෙමඟින් ඔහු කළු කුහරයක්‌ තුළ තොරතුරු විනාශ වීමක්‌ සිදු නො වන බව පෙන්වා දුන්නේ ය. හෝලෝග්‍රෑම් මූලධර්මය මඟින් කියවෙන්නේ කළු කුහරය තුළට ඇතුළු වන සියල්ලේ තොරතුරු, සිද්ධි ක්‌ෂීතිජය මත නිර්මාණය වන හෝලෝග්‍රෑමයක්‌ ලෙසින් පිටත සිටින නිරීක්‌ෂකයාට ලබාගත හැකි බවයි. සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයේ සිට විහිදෙන හෝකිං විකිරණය මඟින් මේ හෝලෝග්‍රෑමයේ තොරතුරු පිටතට පැමිණිය හැකි ය. මේ අනුව කළු කුහරය තුළට ඇතුළු වූ සියල්ල එහි මධ්‍යයේ ඇති අසාමාන්‍යතාව (singularity) දෙසට ඇදී යන නමුත් ඒවායේ තොරතුරු කළු කුහරයේ කඩඉමේ පිහිටි සිද්ධි ක්‌ෂීතිජය මත ගබඩා වී රැඳෙයි.

හෝලෝග්‍රෑම් මූලධර්මය යනු ඇත්තෙන් ම තන්තු න්‍යාය (string theory) යනුවෙන් හැඳින්වෙන නව භෞතික විද්‍යා ක්‌ෂේත්‍රය යටතේ විස්‌තර කෙරෙන පොදු මූලධර්මයකි. හෝලෝග්‍රෑම් මූලධර්මය මඟින් කියවෙන්නේ ත්‍රිමාන අවකාශයක ඇති භෞතික පද්ධතියක සියලු තොරතුරු එම ත්‍රිමාන අවකාශයේ පිටතින් ඇති ද්විමාන කඩඉම මත ප්‍රක්‌ෂේපණය වී ඇති ලෙස සැලකිය හැකි බවයි. කළු කුහරයක්‌ සඳහා මේ මූලධර්මය යෙදූ විට එහි ද්විමාන කඩඉම ලෙස සැලකිය හැක්‌කේ සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයයි. මේ මූලධර්මය මුළු මහත් විශ්වයට ම එසේත් නැත්නම් විශ්වයේ අපට බැලිය හැකි කොටසට වුව යෙදිය හැකි ය. එවිට එහි ද්විමාන කඩඉම වන්නේ අපට බැලිය හැකි විශ්වයේ (observable universe) මායිම් ක්‌ෂීතිජයයි. මේ විශ්වයේ මායිම් ක්‌ෂීතිජයෙන් එහා ඇති කිසිවක්‌ හෝ සිදු වන කිසිවක්‌ පිළිබඳ කිසිදු තොරතුරක්‌ අපට ලබාගත නො හැකි ය. එයට හේතුව මේ මායිමෙන් එහා දී විශ්වය (හෙවත් අවකාශ - කාලය) ප්‍රසාරණය වන වේගය ආලෝකයේ වේගයට වඩා වැඩි හෙයිනි.

ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින් යනු තන්තු න්‍යාය පිළිබඳ පුරෝගාමී විශේෂඥයෙකි. තන්තු න්‍යාය පිළිබඳ ව කෙටියෙන් විස්‌තර කර තොත්, එයින් කියවෙන්නේ භෞතික විද්‍යාවේ සාමාන්‍යයෙන් කියවෙන අංශු වෙනුවට ඒවා කුඩා ඒකමානික තන්තු කොටස්‌ ලෙස විස්‌තර කිරීමට උත්සාහ දැරීමයි (උදාහරණ ලෙස කුඩා පණුවන් හෝ නූල් කැබලි ආකාරයෙන් සිහියට නඟා ගන්න). තන්තු න්‍යායේ විවිධාකාර ස්‌වරූප ගොඩ නඟා ඇත. පොදුවේ ගත හොත් මේ සියලු තන්තු න්‍යායන් ගෙන් උත්සාහ දරන්නේ සාම්ප්‍රදායික ඒක ලක්‌ෂ අංශූන් (උදා: ඉලෙක්‌ට්‍රොaන) වෙනුවට ඒක මානික තන්තු කොටස්‌ අර්ථ දැක්‌වීමටත් එමෙන් ම එම තන්තු කොටස්‌වල කම්පනය වීමේ ස්‌වභාවය හා එකිනෙක තන්තු කොටස්‌ අතර ඇති වන අන්තර් ක්‍රියා ආශ්‍රයෙන් විශ්වයේ මූලික ම බලයක්‌ වන ගුරුත්වය විස්‌තර කිරීමටත් ය. එනම් ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවත් අයින්ස්‌ටයින් ගේ සාපේක්‌ෂතාවාදයත් එක්‌ කොට ඒ අනුසාරයෙන් ගුරුත්වය විස්‌තර කිරීමට උත්සාහ දැරීමයි (මෙය 'ක්‌වොන්ටම් ගුරුත්වය' ලෙස හැඳින්වේ). තන්තු න්‍යාය නූතන ක්‌වොන්ටම් භෞතික විද්‍යාවේ නව පෙරමුණක්‌ ලෙස හැඳින්විය හැකි ය. එනිසා ම එහි එන ඇතැම් සිද්ධාන්ත ගණිතානුකූල ව පූර්ණ ලෙස ඔප්පු කර නැති අතර ඇතැම් භෞතික විද්‍යාඥයන් තන්තු න්‍යාය නො පිළිගන්නා අවස්‌ථාවන් ද ඇත.

හෝකිංට අභියෝග කළ, එමෙන් ම තන්තු න්‍යායේ පුරෝගාමියකු වන ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින් ගැන යමක්‌ ප්‍රකාශ කළ යුතු ය. අඩු වරප්‍රසාද සහිත ඇමෙරිකානු යුදෙව් පවුලකින් බිහි වූ සුස්‌කින් ගේ, පියා ජලනළ කාර්මිකයෙක්‌ විය. පාසලේ දී අධ්‍යාපන කටයුතුවලින් දුර්වල ම ශිෂ්‍යයකු ලෙස හංවඩු ගැසුණු ඔහු වරක්‌ 6 ශ්‍රේණියෙන් 5 ශ්‍රේණියට පහළට වැටුණේ ය. දිනපතා ම පාහේ විනය පිළිබඳ සිද්ධීන් හෝ අධ්‍යාපනය පිළිබඳ කරුණු නිසා හෝ පාසලෙන් තරවටු ලැබුවේ ය. මව හෝ පියා හෝ පාසලට කැඳවාගෙන එන ලෙස අණ කෙරුණු අවස්‌ථා අපමණ විය. එහෙත් එක කලෙක දී ගණිතය ගැන ඇල්මක්‌ ඇති වූ ඔහු ගණිතයේ සංකීර්ණ කොටසක්‌ වන කලනය තනි ව ම ඉගෙනගත්තේ ය.

වයස අවුරුදු 16 දී ම සුස්‌කින්ට ද ජලනළ කාර්මිකයකු ලෙස වැඩ කරන්නට සිදු වූයේ පවුලේ නැතිබැරිකම් නිසා ම ය. එහෙත් කුඩා අවධියේ කියවූ ඇතැම් පොත්පත් නිසා ම භෞතික විද්‍යාව ගැන ඇල්මක්‌ ඇති කරගත් ඔහු ජලනළ කාර්මිකයෙක්‌ ලෙස වැඩ කරන අතරතුර ම උසස්‌ අධ්‍යාපනය ලබා ගැනීමට උනන්දු විය. මුලින් ඉංජිනේරු ශිෂ්‍යයකු ලෙස අධ්‍යාපනය ඇරඹුවත් පසුව පූර්ණ කාලීනව ම භෞතික විද්‍යාව හැදෑරීමට ඔහු යොමු විය. කුඩා කාලයේ ඉතා ම හිතුවක්‌කාර කොලු ගැටයකු වූ ඔහු පසු කලෙක පවා ස්‌ටීවන් හෝකිං ඇතුළු ලෝක ප්‍රකට භෞතික විද්‍යාඥයන්ට එළිපිට ම අභියෝග කරන්නට විය. ඒ නිසා ම සුස්‌කින් ට 'භෞතික විද්‍යාවේ නරක කොල්ලා' (the bad boy of Physics) ලෙස විරුදාවලියක්‌ ද ලැබී ඇත. අද පවා ඔහු ගේ ප්‍රසිද්ධ දේශනවල දී ඇතැම් ප්‍රේක්‌ෂකයන් අසන ප්‍රශ්නවලට 'කට කැඩුණ' කතාවලින් පිළිතුරු ලැබෙන අවස්‌ථා ඇත. එහෙත් අතිශයින් ම ගැඹුරු භෞතික විද්‍යා කරුණු ඉතා ම සරල ලෙස පොදු මහජනයාට විස්‌තර කර දීමට ඇති හැකියාව අතින් ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින් අසමසම විද්‍යාධරයකු ලෙස හැඳින්වීම සාධාරණ ය. වරක්‌ සුස්‌කින් ඔහු ගැන ම ප්‍රකාශ කළේ මෙසේ ය "මගේ මවත් පියාත් ඇතුළු අපි තුන් දෙනාට ම ඉන්ඩ තිබුණේ එක කාමරයයි ගෙදර. ඒ නිසා ම දවසේ වැඩි කොටසක්‌ මම ගත කළේ මහපාරේ. අපි හිටපු වටපිටාවත් ආර්ථික තත්ත්වයත් එක්‌ක ඒ යුගයේ මට තෝරාගන්න පුළුවන් කියල පෙනුණේ විකල්ප දෙකයි. එක්‌කෝ කම්කරුවෙක්‌ වෙන එක, එහෙම නැත්නම් පාතාල මැරයෙක්‌ වෙන එක". අපහසු පවුල් පසුබිමකින් බිහි වී, දුර්වල පාසල් අධ්‍යාපනයක්‌ නිම කර, ආර්ථික අපහසුතා පිරුණු තරුණ වියක්‌ ද ගත කළ නමුත්, ඒ සියල්ල පසෙක ලා හුදෙකලාව ම නැඟිට ලෝකයේ දැවැන්තම භෞතික විද්‍යාධරයන්ට අභියෝග කොට ජයගත් මහාචාර්ය ලෙනාර්ඩ් සුස්‌කින් නම් වූ ඒ චරිතයෙන් උකහා ගත හැකි බලගතු ආදර්ශ අප බොහෝ දෙනෙකුට තිබිය හැකි ය.

සුස්‌කින්ට වඩා බොහෝ වෙනස්‌ පවුල් පසුබිමකින් හෝකිං පැවත එයි. සෑහෙන දුරට වත්පොහොසත්කමින් යුතු, එමෙන් ම ඉතා ඉහළ අධ්‍යාපනයක්‌ ලැබූ මවුපියන් ඔහුට සිටියේ ය. ඔහු ගේ මව ස්‌කොට්‌ලන්තයේ වෛද්‍ය පවුලකින් පැවත ආවා ය. පියා වෛද්‍යවරයකු වූ අතර පියා මෙන් ම මව ද ඔක්‌ස්‌ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයයෙන් උපාධි ලැබූවෝ වූහ. එංගලන්තයේ ඔක්‌ස්‌ෆර්ඩ්හි උපත ලැබූ හෝකින්ට උසස්‌ අධ්‍යාපනය නිතැතින් ම මෙන් උරුම වූවක්‌ විය. එහෙත් තරුණ වියේ දී ඇති වූ ස්‌නායු ආබාධයෙන් පක්‌ෂඝාත තත්ත්වයට පත් වීම හේතුවෙන්, රෝද පුටුවකට සීමා වී පසුකලක කටහඬ ද නැතිව ගියපසු, ලෝකය සමඟ සන්නිවේදනය කළේ ඉලෙක්‌ට්‍රොනික ශබ්දජනක උපකරණයක්‌ ආධාරයෙනි. එහෙත් ඒ කිසිවකින් අධෛර්යවත් නො වූ ඔහු අවසානයේ දී අප ගේ යුගයේ කීර්තිමත් ම සෛද්ධාන්තික භෞතික විද්‍යාඥයා බවට පත් විය. ඔහු ගේ ආබාධිත තත්ත්වය ඇත්තෙන් ම ලොව වටා ඔහු ගේ ජනප්‍රියතාව තවත් වර්ධනය වීමට උපකාරී වූවා යෑයි කීම වඩාත් නිවැරදි ය. සුස්‌කින් ගේ මෙන් ම හෝකිං ගේ ජීවිත කතාවෙන් ද අප ගේ තරුණ පරපුරට උගත හැකි පාඩම් බොහෝ ය.

1981 වසරේ දී සැන්ෆ්‍රeන්සිස්‌කෝ නගරයේ දී හෝකිං සහ සුස්‌කින් අතර ඇරඹුණු කළු කුහර සංග්‍රාමය අවසන් වූයේ 2004 වසරේ අයර්ලන්තයේ ඩබ්ලින් නගරයේ දී ස්‌ටීවන් හෝකිං💥 පරාජය 💥භාර ගැනීමෙනි. එහි පැවති සම්මන්ත්‍රණයක දී විශේෂ දේශනයක්‌ පවත්වමින් හෝකිං, කළු කුහරයක්‌ තුළ දී තොරතුරු විනාශ වීම (හෝ සැඟවී යාම) සිදු නො වන බව පිළිගත්තේ ය. එහෙත් හෝකිං, සුස්‌කින් ගේ විසඳුම එක එල්ලේ ම පිළිගන්නවා වෙනුවට, ඔහු ගේ ම වෙනස්‌ විසඳුමක්‌ ඉදිරිපත් කරමින් ඝෘජුව ම පරාජය භාරගැනීමෙන් වැළකී සිටියේ ය. කෙසේ වුවත් සුස්‌කින්, හෝකින් පරදා කළු කුහර සංග්‍රාමය ජය ගත් බව භෞතික විද්‍යා ප්‍රජාවේ පොදු මතයයි.

ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාව සහ ඒ හා සබැඳුණු තන්තු න්‍යාය සහ හොලෝග්‍රෑම් මූලධර්මය මඟින් ඉදිරිපත් කෙරෙන පැහැදිලි කිරීම් සාම්ප්‍රදායික බටහිර චින්තනයට සහ විශ්වාස පද්ධතිවලට දරාගත නො හැකි තරම් විස්‌මය ජනක ය. මේ අතර, කළු කුහරයක්‌ තුළට ඇතුළු වන යමක්‌ විරූපණය වී (හෝ පරිවර්තනය වී) යැමත් එහෙත් එහි භෞතික තොරතුරු සිද්ධි ක්‌ෂීතිජය මත තවදුරටත් රැඳී තිබී නැවත විශ්වයට නිකුත් වීමත් සමාන කළ හැක්‌කේ පෙරදිග දර්ශනවල ඉගැන්වෙන නැවත නැවත සිදු වන විනාශ වීම (එසේත් නැත හොත් පරිවර්තනය වීම) සහ ඉන්පසු නැවත නැවත වෙනත් ස්‌වරූපයකින් මතු වීම යන සංකල්පයට ය. මෙහි දී යළි පහළ වන ස්‌වරූපය එහි මුල් ස්‌වරූපයට සමාන නො වන බවත් එහෙත් එම මුල් ස්‌වරූපයෙන් සම්පූර්ණයෙන් ස්‌වායත්ත නො වන බවත් ඉගැන්වෙයි. කළු කුහරයක්‌ තුළ දී තොරතුරු විනාශ නො වීමත්, කළු කුහරය තුළට ඇතුළු වූ යමක්‌ (අංශුවක්‌ /තන්තුවක්‌ යෑයි කියමු) වෙනත් ස්‌වරූපයකින් හෝකිං විකිරණය ලෙස පිටතට නිකුත් වීමත් ඒ නිකුත් වන විකිරණයේ මුල් අංශුව සතු ව තිබූ තොරතුරු විනාශ වීමකින් තොර ව පැවතීමත් ඒ අනුව පෙරදිග දර්ශනවල ඉගැන්වෙන සංකල්පයට ඉතා අනුකූල ය.

අවසාන වශයෙන් මෙහි දී විශේෂයෙන් ප්‍රකාශ කළ යුතු යමක්‌ ඇත. එනම් කළු කුහර සහ විශ්වයේ පැවැත්ම ඇතුළු දුරස්‌ථ භෞතික ක්‍රියාවලීන් පිළිබඳ ව අවබෝධ කරගැනීමට යැමේ දී අපට පැන නඟින බරපතළ ම ගැටලුවක්‌ වන්නේ ඒවා අප එදිනෙදා අත්විඳින අත්දැකීම් රාමු ඔස්‌සේ තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ දැරීමයි. උදාහරණ ලෙස විශ්වයට ආරම්භයක්‌ හෝ අවසානයක්‌ හෝ නිශ්චිත සීමාවක්‌ හෝ නැතැයි යන සංකල්පය ගෙන බලමු. මෙය අපට තේරුම්ගැනීමට අපහසු ලෙස හැඟෙන්නේ අප ජීවත් වන සීමිත පරිසරය සහ සීමිත කාල රාමුව හේතුවෙනි. එහෙයින් ම ඕනෑ ම දෙයකට හෝ ක්‍රියාවලියකට හෝ ආරම්භයක්‌ සහ අවසානයක්‌ ද භෞතික සීමාවක්‌ ද තිබිය යුතු ය යන්න අප ගේ මනසේ පැළපදියම් වී ඇත. එහෙත් එය එලෙසින් ම සමස්‌ත විශ්වයට බල පවත්වන නියාම ධර්මයක්‌ නො වේ. ආලෝකයේ වේගයට ආසන්න වේගවලින් චලනය වන වස්‌තූන් සහ අංශුන් ගේ ක්‍රියාකාරිත්වය සහ හැසිරීම, එසේත් නැත්නම් පෘථිවියේ ගුරුත්වයට වඩා අතිශයින් ම අධික ගුරුත්වයක්‌ සහිත වස්‌තූන් මත සිදු වන භෞතික ක්‍රියාකාරකම් වැනි දේවල් ද තේරුම්ගැනීම අපට දුෂ්කර වන්නේ මේ අයුරින් ම ය. නූතන තාරකා භෞතික විද්‍යාවේ දී මේ සඳහා ගණිතමය විසඳුම් මත ම ර¹ පැවතීමට සිදු ව ඇත්තේ ද මේ නිසා ම ය. එහෙත් ගණිතය ඉක්‌මවා ගිය දර්ශන තලයක්‌ සහ බුද්ධියක්‌ සහිත යම් සුවිශේෂී පුද්ගලයන්ට, ගණිත සංකේත සහ සමීකරණවලින් තොර ව වුව ද විශ්ව ධර්මතා වටහාගැනීමට හැකි ය යන්න මෙයින් ප්‍රතික්‌ෂේප නො වේ🏳️🏳️🏳️🏳

Black hole

💥කලු කුහර යුද්ධය 💥

𝐇𝐚𝐰𝐤𝐢𝐧𝐠 𝐫𝐚𝐝𝐢𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧 𝐚𝐧𝐝 𝐛𝐥𝐚𝐜𝐤 𝐡𝐨𝐥𝐞 𝐰𝐚𝐫

⚜️අනන්තය⚜️

අනන්තය යනු මුල් බටහිර දර්ශනය තුළ මෙන් ම විශ්වාස පද්ධති තුළ ද එතරම් ම හුරු පුරුදු හෝ පිළිගත් හෝ සංකල්පයක්‌ ලෙස දක්‌නට නො ලැබේ. අනන්තය යන්නෙහි ගැබ් ව ඇති අඥාත හා අද්භූතභාවයට ඔවුන් තුළ යම් බියක්‌ ඇති සෙයක්‌ පෙනෙන්නට තිබිණි. පෘථිවියේ සහ විශ්වයේ වයස පවා සීමිත වසර දහස්‌ ගණනක පරිමිත නිශ්චිත අගයකින් පෙන්වීමට උත්සාහ ගැනීම මෙයට නිදසුනකි. පොදු න්‍යායන් ඉක්‌මවා යන අසාමාන්‍යතාවලට සහ අවිනිශ්චිතතාවලට ද මේ අයුරින් ම ඔවුහු අකැමැති වූ හ. හැකි සැම විටෙක ම අනන්තය හෝ අසාමාන්‍යතා යන සංකල්ප මඟහැරීමටත් නිශ්චිත අගයයන් මත ර¹ පැවතීමටත් බටහිර දර්ශනය උත්සුක විය. එහෙත් මුල දී ගණිතමය සමීකරණ තුළත් පසුව එම ගණිතමය මූලධර්ම මත පදනම් වූ භෞතික විද්‍යා සංකල්ප තුළත් අනන්තය හා අසාමාන්‍යතා යළි යළිත් මතු වන්නට පටන්ගත් විට එයින් ගැලවීම උගහට බව පෙනී ගියේ ය.

මීට වෙනස්‌ ව ගත් කල, පෙරදිග දර්ශනවල අනන්තය යනු එතරම් අරුමයක්‌ නො වී ය. 'අසංඛ්‍ය කල්ප ලක්‌ෂයක්‌' ගැන කියන විට ග්‍රාමීය උවැසියක වුව කිසිදු ප්‍රශ්නයකින් තොර ව එයින් කියවෙන අති දීර්ඝ, වටහාගත නොහැකි තරම් ම දීර්ඝ, කාලය ගැන මනැසින් මවාගත්තී ය. "මහණෙනි, ලෝක විෂයය අචින්ත්‍යයි" යනුවෙන් විශ්වයට සීමාවක්‌ මෙන් ම උපතක්‌ ද නොමැති බව (එසේ තිබිය නො හැකි බව) පැහැදිලිව කියවෙන්නේ වසර 2500කටත් ඉහත දී ය. එඩ්වින් හබ්ල් 1923 දී පමණ ක්‌ෂීරපථයෙන් එහා තවත් මන්දාකිණි ඇති බව සොයාගන්නා තෙක්‌ ම බටහිර දර්ශනයට තබා භෞතික විද්‍යාවට වත් මේ ගැන පැහැදිලි අදහසක්‌ තිබුණේ නැත. බටහිර දර්ශනය සහ විශ්වාස පද්ධති අනන්තයට හා අවිනිශ්චිතතාවනට අකැමැති වීම මෙයට එක හේතුවක්‌ ලෙස යමකුට ප්‍රකාශ කළ හැකි ය.

⚜️කළු කුහර මතු වේ⚜️

එඩ්වින් හබ්ල් ගේ සොයාගැනීම් සමඟ ම අනන්ත විශ්වයක බියකරු සෙවණැලි බටහිර භෞතික විද්‍යාවෙන් මතු වෙද්දී ම, ඊට මඳ කලකට කලින් සිට ම අයින්ස්‌ටයින් ගේ සාධාරණ සාපේක්‌ෂතාවාදයෙන් පෙන්වූ ගුරුත්ව ක්‌ෂේත්‍ර සමීකරණ තුළ අසාමාන්‍යතා මතු වන්නට පටන් ගෙන තිබිණි. මුල දී මෙයින් වික්‌ෂීප්ත වූ විද්‍යාර්ථයින් විසින් මෙය නිකම් ම නිකම් ගණිතමය ගැටලුවක්‌ පමණක්‌ ද, එසේත් නැත්නම් එවැනි අසාමාන්‍යතා සහිත භෞතික වස්‌තූන් විශ්වයේ සැබැවින් ම පවතී ද යනුවෙන් විමසන්නට පටන් ගැනිණි. කළු කුහර සංකල්පයේ උපත ද මෙය ම විය. යම් තාරකාවක්‌ හෝ වෙනත් විශාල පදාර්ථයකින් යුතු වස්‌තුවක්‌ අභ්‍යන්තර ගුරුත්වය නිසා ම හැකිළෙමින් ගොස්‌ (එහි පදාර්ථය ස්‌වකීය ගුරුත්වය නිසා ම ඇතුළට එනම් ගුරුත්ව කේන්ද්‍රය දෙසට කඩා වැටීම නිසා) අවසානයේ දී එක්‌තරා න්‍යායික අගයකින් පහළ අගයකට (මෙය එම ස්‌කන්ධයේ ස්‌වාෂිල්ඩ් අරය (Schwarzschild radius) ලෙස හැඳින්වේ) සංකෝචනය වුව හොත් කළු කුහරයක්‌ නොහොත් අවකාශ - කාල වක්‍රයේ අසාමාන්‍යතා ලක්‌ෂ්‍යයක්‌ (Singularity) තැනෙන බවත්, එතන දී ගුරුත්ව ක්‌ෂේත්‍රයේ අගය හා පදාර්ථයේ ඝනත්වය අනන්තයට විහිදෙන බවත් මෙහි දී පෙන්වා දෙනු ලබයි. අප දන්නා භෞතික විද්‍යාව මේ අසාමාන්‍යතා ලක්‌ෂ්‍යය මත බලපැවැත්වෙන්නේ නැත. වෙනත් අයුරකින් කිව හොත් භෞතික විද්‍යාවේ සියලු මූලධර්ම මෙතැන දී බිඳ වැටෙයි.

⚜️කළු කුහරයකින් ගැලවීමක්‌ නැද්ද⚜️

අනන්ත ගුරුත්ව ක්‌ෂේත්‍රය නිසා ම කළු කුහරයකින් පිටතට ගැලවී යැමට අඩු ම වශයෙන් ආලෝක තරංගයකට වත් නො හැකි ය. එනිසා ම කළු කුහරයක අභ්‍යන්තරයේ සිදු වන කිසිවක්‌ පිටතට දර්ශනය නො වේ. කළු කුහරයක බල පැවැත්මේ සීමාව සහ සාමාන්‍ය විශ්වය අතර අන්තර් ක්‍රියා සිදු විය හැකි උපරිම සීමාව සිද්ධි ක්‌ෂීතිජය (event horizon) යනුවෙන් හැඳින්වේ. මෙය ආලෝක කිරණයකට කළු කුහරයකින් ගැලවී යා හැකි සීමාවයි. ඒ අනුව ආලෝක කිරණයකට වඩා වැඩි ස්‌කන්ධයක්‌ දරන අනෙක්‌ ඕනෑ ම දෙයකට කළුකුහරයකින් ගැලවී යා හැකි සීමාව සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයට බොහෝ මෑතින් පිහිටයි. ඔබ යම් හෙයකින් සිදු වීම් ක්‌ෂීතිජයෙන් එහාට ඇතුළු වීමට තරම් නිර්භය වුව හොත් (හෝ අනුවණ වුව හොත්) ඔබට හරියට ම සිදු වන දේ පිටත විශ්වයේ කිසිවකුට දැකගැනීමට නො ලැබෙනු ඇත. ඇතැම් විට ඔබ එය දැනගත්තත් පිටත කිසිවකුට එය කීමට හැකියාවක්‌ නො ලැබෙනු ඇත. ඇතුළු වීම කෙසේ වෙතත් සිදු වීම් ක්‌ෂීතිජයට බොහෝ මෑත දී ම අධික ගුරුත්වය හේතුවෙන් යමකු ගේ හිසේ බරින් ම ඔහු රොටියක්‌ මෙන් පැතලි වී යැමට ද බොහෝ ඉඩ ඇත.

⚜️හෝකිං පැමිණේ⚜️

අප ගේ කතාවේ වීරයකු වන ස්‌ටීවන් විලියම් හෝකිං යම් තරමකට ඔබට සැනසීමක්‌ ගෙන එන්නේ මෙතන දී ය. කළු කුහරයකින් ගැලවෙන මඟක්‌ පාදමින් (අවාසනාවකට මෙන් ඔබ ගේ ඇතුළු වූ ස්‌වරූපයෙන් ම නො වුණත්) ඔහු භෞතික විද්‍යාවේ පෙරළියක්‌ කළේ ය.

හෝකිංට ප්‍රථම, කළු කුහරයකින් අංශූන් පිට විය හැකි ක්‍රම ගැන යාකොව් සෙල්ඩොවිච් (Yakov Zel'dovich) ඇතුළු සෝවියට්‌ විද්‍යාඥයන් කිහිප පොළක්‌ ම යම් යම් අදහස්‌ පළ කොට තිබුණු බව ද මෙහි දී කිව යුතු ය. සෙල්ඩොවිච් යනු පාරිසරික ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ හා දහන තාක්‌ෂණයේ (Combustion Technology) ඉගැන්වෙන නයිට්‍රජන් හා ඔක්‌සිජන් අතර අධි උෂ්ණත්ව ප්‍රතික්‍රියා තත්ත්වයන්හි දී නයිට්‍රජන් ඔක්‌සයිඩ (NOx) නිපදවන යාන්ත්‍රණය හෙවත් සෙල්ඩොවිච් යාන්ත්‍රණය (Zel'dovich mechanism) හෙළි කළ විද්‍යාඥයා ම ය. එමෙන් ම පළමු වැනි සෝවියට්‌ න්‍යෂ්ටික බෝම්බය නිපදවීමට විශාල පර්යේෂණ දායකත්වයක්‌ දුන් අයෙකි. විෂය ක්‌ෂේත්‍ර ගණනාවක පැතිරුණු වියත් භෞතික විද්‍යාඥයකු වූ මොහු ගැන වෙන ම කතා කළ යුතු කරුණු රාශියක්‌ ඇත.

හෝකිංට සිය න්‍යාය ගොඩනැඟීම සඳහා උපකාරී වන්නේ භෞතික විද්‍යාවේ ඉතා ම විවාදජනක ක්‌ෂේත්‍රයක්‌ වන ක්‌වොන්ටම් යාන්ත්‍ර විද්‍යාවයි.

⚜️ක්‌වොන්ටම් භෞතිකයේ විස්‌මය⚜️

සුප්‍රසිද්ධ භෞතික විද්‍යාඥයකු වූ නීල්ස්‌ බෝර් වතාවක්‌ කීවේ "ක්‌වොන්ටම් භෞතික න්‍යායෙන් යමකු විස්‌මයට පත් නො වූයේ නම් ඔහු එය වටහාගත්තෙක්‌ නො වේ" යනුවෙනි. සම්භාව්‍ය භෞතික විද්‍යාවෙන් (Classical Physics) පැහැදිලි කිරීම දුෂ්කර, උප - පරමාණුක මට්‌ටමේ සංයුක්‌ත අංශු (composite particles, උදාහරණ( ප්‍රොaටෝන සහ නියුට්‍රොaන) සහ ඊටත් පහළින් පිහිටි මූලික අංශු (elementary particles, උදාහරණ( ඉලෙක්‌ට්‍රොaන, ෆොaටෝන, නියුටි්‍රනෝ වැනි තවත් බොහෝ අංශු)වල හැසිරීම විග්‍රහ කිරීම සඳහා ම ක්‌වොන්ටම් භෞතික විද්‍යාව ගොඩනැඟිණි. ක්‌වොන්ටම් භෞතිකය මූලික ම වශයෙන් සිද්ධාන්ත 3ක්‌ මත රදා පවතී.

i) පද්ධතියක ඇති ශක්‌තිය, ගම්‍යතාව හා වෙනත් ගති ලක්‌ෂණ එකිනෙකට ප්‍රභින්න (descrete) වූ පුංජ (quanta) වශයෙන් පැවතීම.

ii) මේ පුංජවලට අංශු වශයෙන් මෙන් ම තරංග වශයෙන් ද හැසිරිය හැකි බව (wave - particle duality).

iii) හයිසන්බර්ග් ගේ අවිනිශ්චිතතා න්‍යාය.

ඉහත කරුණු අතරින් හයිසන්බර්ග් ගේ අවිනිශ්චිතතා න්‍යාය ගැන මෙහි දී මඳක්‌ විස්‌තර කිරීම වටී.

අවිනිශ්චිතතාව හෙවත් අනිත්‍යතාව - හයිසන්බර්ග් ගෙන් (අධි)නිශ්චිත ලෝකයට පහරක්

මීට කලින් අප කී පරිදි ම බටහිර විශ්වාස පද්ධතිත්, ඉන්පසු බටහිර දර්ශනයත්, ඊටත් පසුව සම්භාව්‍ය භෞතික විද්‍යාවත් බොහෝ විට උත්සාහ දැරුවේ ස්‌ථêර, කිසිසේත් ම වෙනස්‌ නො වන, කරුණු හා අගයයන් මත පදනම් වීමට ය. එහෙත් ජර්මානු ජාතික වර්නර් හයිසන්බර්ග් (Werner Heisenberg) පෙන්වා දුන්නේ ක්‌වොන්ටම් භෞතිකයේ එන පුංජ (හෝ අංශු)වල ඇතැම් භෞතික ගුණාංග මැනිය හැකි නිරවද්‍යතාවට සීමාවක්‌ ඇති බවයි. උදාහරණ ලෙස ( ආලෝක කිරණ සංයුක්‌ත වන්නේ ෆොaටෝන ලෙස හඳුන්වන ක්‌වොන්ටම් පුංජ නැත හොත් අංශුවලිනි (සැ. යු: ප්‍රොaටෝන නො වේ). හයිසන්බර්ග් පෙන්වා දුන්නේ මේ ෆොටෝනවල පිහිටීමත් වේගයත් යන දෙක ම එක වර නිරවද්‍ය ව මැනිය නොහැකි බවයි. කළ හැක්‌කේ එක ගුණාංගයක්‌ මනින අතර අනෙක්‌ ගුණාංගයේ අගය පිහිටිය හැකි යම් සම්භාවිතා පරාසයක්‌ දැක්‌වීම පමණි.

එමෙන් ම නිරීක්‌ෂකයා ගේ නිරීක්‌ෂණ උත්සාහය නිසා ම මේ පුංජවල ගුණාංග වෙනස්‌ වන බව ද මේ මූලධර්මය තුළ ම ගැබ් ව ඇති තවත් ප්‍රතිඵලයකි. මෙය නිරීක්‌ෂකයා ගේ ආචරණය (observer effect) ලෙස හැඳින්වේ. 'ඔබ ආලෝක ක්‌වොන්ටාවක එනම් ෆොaටෝනයක වේගය හෝ පිහිටීම හෝ මනින්නට දරන උත්සාහය නිසා ම එම අගයයන් ඊට කලින් පිහිටි අගයයන් ගෙන් වෙනස්‌ විය හැකි ය' යන්න මෙහි අරුතයි.

හයිසන්බර්ග් ගේ අවිනිශ්චිතතා න්‍යාය තුළ සත්‍ය වශයෙන් ම ගැබ් ව ඇත්තේ අනිත්‍යතාවයි. කිසිවක්‌ ම නිශ්චිත නැති බවත්, කිසිවකු විසින් වත් කිසිවක්‌ මූල - නිර්ණයනය කොට නැති බවත්, ඇති වීම සහ නැති වීම යනු විශ්වයේ මූලික ම ධර්මතාවක්‌ ලෙසත්, ඉගැන්වූ පෙරදිග දර්ශනවලට ක්‌වොන්ටම් භෞතික විද්‍යාව වටහාගැනීම ගැටලුවක්‌ නො වන්නේ එහෙයිනි. එහෙත් (අධි) නිශ්චිත, ස්‌ථිර, මුල දී ම නිශ්චිත ව හා වෙනස්‌ කළ නො හැකි ලෙස විශ්වය ගොඩනංවා ඇතැයි සැලකූ ඇතැම් බටහිර දර්ශන හා විශ්වාස පද්ධතිවලට හයිසන්බර්ග් ගෙන් සහ ක්‌වොන්ටම් භෞතික විද්‍යාවෙන් වැදුණේ දැවැන්ත පහරකි. රික්‌ත උච්චාවචනය ගැන කියවෙන පහත විස්‌තරයට අනුව මේ ඇති වීම සහ නැති වීම පිළිබඳ ධර්මතාව තවදුරටත් පැහැදිලි වනු ඇත.

⚜️රික්‌තය තුළ කිසිවක්‌ ම නැද්ද?⚜️

ක්‌වොන්ටම් භෞතිකයට අනුව රික්‌තය තුළ කිසිවක්‌ ම නැත්තේ නැත. රික්‌තය තුළ සැබැවින් ම යම් අවම ශක්‌ති මට්‌ටමක්‌ තිබේ. අවම වශයෙන් විද්යුත් චුම්බක තරංග රැගෙන යන ෆොaටෝනවලින් හෝ රික්‌තය පිරී පවතී.

මේ අතර හයිසන්බර්ග් ගේ අවිනිශ්චිතතා න්‍යායට අනුව අංශුවල පිහිටීම හරියට ම නිශ්චිත නො වන නිසා රික්‌තයේ යම් ස්‌ථානයක පවතින ශක්‌ති මට්‌ටම තාවකාලික ව වෙනස්‌ විය හැකි ය. මෙහි දී සිදු වන්නේ එකිනෙකට බැඳී පවතින අතාත්වික අංශුවක්‌ සහ අතාත්වික ප්‍රති අංශුවක්‌ තාවකාලික ව එකිනෙකට ඈත් වීම නිසා අංශු - ප්‍රතිඅංශු යුගලයක්‌ නිර්මාණය වීමයි. මෙය අහඹු ලෙස සිදු වන ක්‍රියාවලියකි. මේ ක්‍රියාවලිය ක්‌වොන්ටම් උච්චාවචනය එසේත් නැත්නම් රික්‌ත උච්චාවචනය (quantum / vaccum fluctuations) ලෙස හඳුන්වයි. මෙහි අතාත්වික අංශුවක්‌ යනු තාත්වික එසේත් නැත හොත් සැබෑ අංශුවක ම ඉතා කෙටි කාලයකට පමණක්‌ පවතින ස්‌වරූපයකි. සැබෑ අංශු ලෙසින් ම අතාත්වික අංශු ද ශක්‌තිය සහ ගම්‍යතාව දරයි (බොහෝ විට ස්‌කන්ධයක්‌ නො දරයි). මෙහි දී ප්‍රති අංශුවක්‌ ලෙස හැඳින්වෙන්නේ යම් අංශුවකට අනෙක්‌ සැම ආකාරයකින් ම සමාන වන නමුත් ප්‍රති විරුද්ධ විද්යුත් සහ චුම්බක ලක්‌ෂණ දරන අංශුවකි. ඒ අනුව අංශුවක්‌ සහ ප්‍රති අංශුවක්‌ එක්‌ වූ විට සම්ප්‍රයුක්‌තය ශුන්‍ය වේ. උදාහරණ ලෙස ඉලෙක්‌ට්‍රොaනවල ප්‍රති අංශු පොසිට්‍රොaන ලෙස හැඳින්වේ.

⚜️සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයේ දී සිදු වන්නේ කුමක්‌ ද?⚜️

දැන් අපි නැවතත් හෝකිං දෙසට යොමු වෙමු. ඔහු කීවේ මෙයයි ; කළු කුහරයක සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයට ඉතා ආසන්නයේ සිදු වන රික්‌ත උච්චාවචන නිසා අංශු - ප්‍රතිඅංශු යුගල නිර්මාණය වේ. මේ අතරින් ප්‍රති අංශුව පමණක්‌ සිද්ධි ක්‌ෂීතිජය තුළින් ඇතුළට ඇදී ගොස්‌ කළු කුහරයට වැටෙන අතර අංශුව කළු කුහරයෙන් ඉවතට ඇදී යැම සිදු විය හැකි ය. උදාහරණ ලෙස ( මෙහි අංශුව ඉලෙක්‌ට්‍රොaනයක්‌ විය හැකි අතර ප්‍රති අංශුව පොසිට්‍රොaනයක්‌ හෙවත් ප්‍රති ඉලෙක්‌ට්‍රොaනයක්‌ විය හැකි ය.

දැන් සිද්ධි ක්‌ෂීතිජයෙන් පිටත ඈතින් සිටින නිරීක්‌ෂකයකුට පෙනෙන්නේ කළු කුහරය දෙසින් යම් අංශු ප්‍රවාහයක්‌ ගලා එන බවයි. මේ අංශු ප්‍රවාහය හෝකිං විකිරණය (Hawking radiation) ලෙස හඳුන්වයි.

මීළඟට කළු කුහරය තුළ සිදු වන්නේ කුමක්‌ දැයි බලමු. සිදුවීම් ක්‌ෂීතිජයෙන් ඇතුළට ඇදී ගිය ප්‍රති අංශුවල ඇති ඝෘණ ශක්‌තිය හේතුවෙන් කළු කුහරය තුළ ඇති ශක්‌තිය සෙමෙන් නමුත් ක්‍රමයෙන් වියෑකී යයි. ශක්‌තිය හීන වී යැමෙන් අදහස්‌ කෙරෙන්නේ කළු කුහරයේ ස්‌කන්ධය සහ ප්‍රමාණය ද හීන වී යන බවයි (අයින්ස්‌ටයින්ට අනුව ශක්‌තිය සහ ස්‌කන්ධය එකිනෙකට තුල්‍ය වන නිසා)

Gold law

ස්වභාව ධර්මයේ ස්වර්ණමය නීතිය

🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️𝖋𝖎𝖇𝖔𝖓𝖆𝖈𝖈𝖎 𝖘𝖊𝖖𝖚𝖊𝖓𝖈𝖊🏵️🏵️🏵️🏵️🏵️

ෆිබොනාචි- ඔබ අහලා තියෙනවද ස්වභාව ධර්මයේ ස්වර්ණමය නීතිය ගැන? ඔබ ගණිතය හෝ සැලසුම් නිර්මාණය කරන කෙනෙක් නම් මේ වචනය නුහුරු වෙන්න විදියක් නැහැ. මෙය සංඛ්‍යා රටාවකින් පැහැදිලි කළ හැකියි වගේම ලෝකයේ දැනට වැඩියෙන්ම පවතින ස්වභාවික සංඛ්‍යා රටාව වන්නේත් මෙයයි

DNA සැකැස්මේ සිට ජනගහන වර්ධනය වැනි කාරණා දක්වාම ක්‍රියාත්මක වන්නේත් මේ සොබාදහමේ අපූරු සංකල්පයයි. ඉතින් මේ සටහන සංකීර්ණ කරගන්නෙ නැතුව අපි බලමු මොකක්ද මේ ෆිබොනාචි කියන්නෙ කියලා.

⛔ලියනාඩෝ ෆිබෝනාචි

ප්‍රසිද්ධ ගණිතඥයෙක් වුණු ලියනාඩෝ ෆිබෝනාචි පර්යේෂණ ගණනාවක් සිදු කරලා අවබෝධ කරගත් මේ සංඛ්‍යා රටාවට අනුව විශ්වය සැකසිලා තියෙනවා කියලා තහවුරු වෙනවා.

ලියනාඩෝ මේ පර්යේෂණය කරලා තියෙන්නෙ හාවුන් යුගල වශයෙන් යොදාගෙන. මොවුන්ගෙ බෝ වීම අධ්‍යයනය කළ ඔහුට දැකගන්න ලැබෙනවා නියැඳියේ හාවුන් ජෝඩු වැඩි වෙන්නෙ යම් රටාවකට අනුවයි කියලා.

⛔ෆිබෝනාචි සංඛ්‍යා රටාව

රටාවේ පළමු සංඛ්‍යා දෙක වෙන්නෙ 0 සහ 1. ඉන්පසසේ එන හැම ෆිබොනාචි සංඛ්‍යාවක්ම ඊට කලින් තියෙන සංඛ්‍යා දෙකේ එකතුව වෙනවා. එතකොට රටාව එන්නෙ මෙන්න මේ විදියට.

0,1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, 89, 144…..

මේ නීතිය ලියනාඩෝ හොයාගන්න කලින් ක්‍රි.ව 598දී ඉන්දියාවේ ජීවත් වුණු බ්‍රහ්මගුප්ත විසින් සොයාගත්තා කියලත් මතයක් තියෙනවා. අරාබියට ඉන්දියානු තාරකා ශ්‍රාස්ත්‍රය හඳුන්වා දුන් බ්‍රහ්මගුප්ත බටහිර ඉතිහාසඥයන්ගෙත් ගෞරවයට පාත්‍ර වුණු පුද්ගලයෙක්.

⛔ස්වර්ණමය අනුපාතය (Golden Ratio)

රටාවේ මුල් සංඛ්‍යා වල හැර මේ රටාවේ එක සංඛ්‍යාවක් ඊට පෙර ඇති සංඛ්‍යාවෙන් බෙදුවාම ලැබෙන පිළිතුර හැම අවස්ථාවකදිම ආසන්න වශයෙන් සමානයි. මෙය නියත අගයක්. මේ විදියට දිගින් දිගටම අංක බෙදාගෙන යාමේදී 40 වන වාරයෙන් පසූව 1.618033988749895 ලෙස නිශ්චිත අංකයක් ලැබෙන අතර 1.618 ස්වර්ණමය අනුපාතය ලෙස සැලකෙනවා.

මෙය ග්‍රීක හෝඩියේ අක්ෂරයක් වන phi (φ) මඟින් සංකේතවත් කරනවා. ක්‍රි.ව 500 දී ජීවත් වුණු කැටයම් හා මූර්ති ශිල්පියකු වන පීඩියාස් ඔහූගේ නිර්මාණ සඳහා මෙම සංකල්පය භාවිතා කර තිබෙනවා. ඔහුගේ නමේ මුල් අකුර ඇසුරෙන් phi (φ) ලෙස මෙම අනුපාතය නම් කළ බවටත් මත පවතිනවා.

⛔ෆිබෝනාචි සෘජුකෝණාස්‍රය සහ ෆිබෝනාචි සර්පිලය

ෆිබොනාචි මිනිසා නිර්මාණය කළ සංකල්පයක් නෙවෙයි. හොඳින් නිරීක්ෂණය කළාම ස්වර්ණමය නීතිය සහ ෆිබොනාචි සංකල්පය සොබාදහමේ යෙදී ඇති විදිය දැකගන්න පුළුවන්. සොබාදහම විසින් ශක්තිය රැස් කිරීමේදීත්, මුදා හැරීමේදීත්, දඟරය, සර්පිලය, සුළිය සහ වක්‍රය භාවිතා කරනවා.

මේ කාර්යයන් සිදු වෙන්නෙ ස්වර්ණමය නීතියට අනුවයි. මෙය තේරුම් ගන්න පුළුවන් ලේසිම ක්‍රමයක් තමයි ෆිබොනාචි සෘජුකෝණාස්‍රය සහ ෆිබොනාචි සර්පිලය නිර්මාණය කිරීම.

දැන් අපි බලමු කොහොමද ෆිබොනාචි සෘජුකෝණාස්‍රය නිර්මාණය කරන්නෙ කියලා. මුලින්ම ප්‍රමාණයෙන් ඒකක 1කින් යුතු එක සමාන කුඩා කොටු දෙකක් ඇඳගන්න. ඒ කොටු දෙකට ඉහළින් ඒකක දෙකක තවත් කොටුවක් අඳින්න.

දැන් කුඩා කොටු 3ක් සහිත සෘජුකෝණාස්‍රයක් ඔබ ඇඳලා තියෙනවා. මේ කොටු 3ම ඇතුලත්ව ඒකක 4ක් ලැබෙන විදියට තවත් කොටුවක් ඇඳ ගන්න. මේ රටාවට අනුව දිගටම කොටු ඇඳීමෙන් ෆිබොනාචි සෘජුකෝණාස්‍රය නිර්මාණය කරන්න පුළුවන්.

(රුපය බලන්න)

⛔ෆිබොනාචි සර්පිලය. 

ඉන්පස්සෙ මේ එක් එක් කුඩා කොටුවක විකර්ණය දෙපස ලක්ෂයන් අතර වෘත්තයකින් ¼ක් අඳින්න. මේ වෘත්ත කොටස් යා කිරීමෙන් ඔබට ෆිබොනාචි සර්පිලය නිර්මාණය කරගන්න පුළුවන්.

⛔මුළු විශ්වයම එකම අනුපාතයක?

තුරුලතා, සතුන්, මල්, භූමිය, තාරකා, අභ්‍යාවකාශය වැනි සියල්ල එකම අනුපාතයකට නිර්මාණය වී තිබීම සැබවින්ම විශ්මයජනකයි. මී මැස්සාගේ ශරීරය බෙදී ඇති ආකාරය, සලබයාගේ ඇස් වැනි සලකුණූ අතර පරතරය, මුහුදු බෙල්ලාගේ කටුව, ඩොල්පින් මත්ස්‍යයාගේ ශරීර පිහිටීම වගේම ගසක අතු බෙදෙන ආකාරය, ඒ අතු වල කොළ බෙදෙන ආකාරය, මල් වල රේණු විහිදීම, සෙනසුරු ග්‍රහයාගේ දූවිලි වළලු අතර පරතරයත් මේ නියමයට අනුවයි සිදු වෙන්නෙ.

මල් වල පෙති නිමැවුමත් මේ නීතියට අනුව සිදු වෙනවා. 

ඒ වගේම මිනිස් ශරීරයේ උස, මහත, ඇස්, කන්, නාසය, මුඛය, දත් ඇතුළු ඉන්ද්‍රියයන් සියල්ලෙහිත්, ඇඟලි පුරුක් අතරත් අනුපාතයන් සියල්ලම මේ ස්වර්ණමය අනුපාතයට (1:1.618) සමානයි. ඒ විතරක් නෙවෙයි මානව DNA නිර්මාණය වෙලා තියෙන්නෙත් මේ අනුපාතයට.

⛔මිනිස් නිර්මාණ

ග්‍රීසියේ පාතිනන් දෙව් මැඳුර නිර්මාණයේදී ෆිබොනාචි නියමයන් යොදාගෙන ඇති අයුරු රුපසටහනේ තියනව

ස්වභාවධර්මයෙන් එපිට, කලා නිර්මාණ වලදිත් ෆිබොනාචි යොදාගත් අවස්ථා ඕනෑ තරම්.

මේ ආභාශයෙන් නිර්මිත නිර්මාණ වල සුන්දරත්වය සාපේක්ෂව ඉහළයි. පුරාණ ග්‍රීසිය, රෝමය, ඊජිප්තුව සහ තවත් බොහෝ ශිෂ්ටාචාර මේ ගැන දැනගෙන ඉඳලා තියෙනවා. ඔවුන් මෙය විවිධ නම් වලින් අර්ථකථනය කරලාත් තියෙනවා.

ගොඩනැගිලි ඉදිකිරීමේදී ෆිබොනාචි යොදාගත් අවස්ථා වලට උදාහරණ තිහිපයක් විදියට ග්‍රීසියේ පාතිනන් දෙව් මැඳුර, ගීසාවේ පිරමිඩ දක්වන්න පුළුවන්. අතීතයේ ජීවත් වූ සුප්‍රසිද්ධ චිත්‍ර ශිල්පීන්, මූර්ති ශිල්පීන් සහ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීන් ගේ නිර්මාණ හොඳින් අධ්‍යයනය කිරීමේදී ඔවුන් මෙම සංකල්පය තම කලා කෘතීන්ට යොදාගත් අකාරය පැහැදිලි වෙනවා.

⛔පොප් සංස්කෘතිය සහ ෆිබොනාචි

චිත්‍රපට කර්මාන්තයේදී සහ ඡායාරූප ශිල්පයේදී ස්වර්ණමය නීතිය භාවිතා කරනවා. 

පොප් සංස්කෘතිය (popular culture) ගැන ඔබ දන්නවද? පොප් සංස්කෘතියෙදිත් ෆිබොනාචි නීතිය යොදා ගැනෙනවා. මුලින්ම බලමු පොප් සංස්කෘතිය කියන්නෙ මොකද්ද කියලා. ජනගහණයෙන් වැඩි පිරිසක් දරන සිතුවිලි, අදහස්, ආකල්ප සහ දෘෂ්ටිකෝණයන් වල එකතුවක් විදියට මෙය හඳුන්වන්න පුළුවනි. සරලව කිව්වොත් අද සංස්කෘතිය තුළ ප්‍රමුඛ වෙලා තියෙන්නෙ චිත්‍රපට, සංගීතය, ක්‍රීඩා, දේශපාලනය, පුවත්, විලාසිතා සහ තාක්ෂණය වැනි විශයයන්. ඇත්තම කියනවනම් අපි හැමෝටම තමන්ටම ආවේණික පොප් මෙනුවක් තියෙනවා. බලන්න ඔබේ ගීත එකතුව දිහා. ඔබ භාවිතා කරන apps, bookmarks, ඔබේ ප්‍රියතම සමාජ ජාල වෙබ් අඩවිය වගේම ජංගම දුරකතනයත් මේ එකතුවට අයිති වෙනවා.

සුප්‍රසිද්ධ ඇපල් සමාගමේ ලෝගෝව ෆිබොනාචි නීතියට අනුව නිර්මාණය කර ඇති අයුරු රුපසටහනේ බලන්න

මුලින් සඳහන් කළ ක්ෂේත්‍රයන්ට අමතරව වෙළඳ ප්‍රචාරණ කටයුතු වලදීත්, චිත්‍රපට නිර්මාණයේදීත්, සංගීතයේදීත්, ඡායාරූප ශිල්පයේදි, වාහන නිර්මාණයේදිත් මෙම ස්වර්ණමය නීතිය භාවිතා කරනවා. පුදුම සහගත කරුණ වන්නේ කොටස් වෙළඳපොල සහ ව්‍යාපාර ආර්ථිකය වගේ අවිනිශ්චිත ක්ෂේත්‍රයන් මතත් මෙම නීතිය බලපැවැත්වීමය

දකුණු ඉන්දියානු සංගීතඥයෙකු වන විජේ අය්යර්ට අනුව මයිකල් ජැක්සන්ගේ බොහොම ජනප්‍රිය ගීතයක් වන බිලි ජීන් ගීතයේ ආරම්භක වාද්‍ය ඛණ්ඩ වලදී වගේම තවත් සංගීතඥයන්ගේ සංගීත නිර්මාණ වලත් ෆිබොනාචි රටාව අඩංගු වෙනවා. ලෝක ප්‍රසිද්ධ ඇපල් සමාගමේ වෙළඳ ප්‍රචාරණ කටයුතු වලදිත්, ජේම්ස් බොන්ඩ් 007 චිත්‍රපට මාලාව සඳහා නිර්මාණය කළ මෝටර් රථ සඳහාත් මෙම නීතිය යොදාගෙන තිබෙනවා. ඒ වගේම නිරන්තරයෙන් ෆිබොනාචි සංකල්පය යොදා ගන්න ක්ෂේත්‍රයක් ලෙස ඡායාරූප ශිල්පය දක්වන්න පුළුවන්.

සොබාදහමේ අපූර්වත්වය සංකේතවත් කරන මේ ස්වර්ණමය නීතිය ඔබ කරන නිර්මාණයකට යොදාගෙන බලන්නත් උත්සාහ කරන්න. සිතුවමකට, මූර්තියකට, නව නිපැයුමකට, ඒ වෑයම අසාර්ථක වෙන එකක් නම් නැහැ කියලයි මේ විස්තර අනුව අපිට හිතෙන්නේ.

මළවුන්ගේ ආත්ම සැරිසරන බිහිසුණු වධකාගාරය - චිලිංග්හැම් මාලිගය 🏰

අතීතයේ යුරෝපයේ සිටි වංශවතුන්ගේ බළකොටු හා මාලිගා බොහොමයක් තවමත් ඉතිරිව පවතී. මේ කියන්නට යන චිලින්ග්හැම් බළකොටු මාලිගාවද එවැන්නකි. විශේෂත්වය වනුයේ එය එංගලන්තයේ ඇති වැඩියෙන්ම අද්භූත බලවේගයන්ගෙන් යුතු බළකොටු මාලිගා අතරින් එකක් වීමයි.

එංගලන්තයේ නොදම්බලන්ඞ් හි උතුරු පළාතේ චිලිංග්හැම් ගම්මානයේ පිහිටි චිලිංග්හැම් බළකොටු මාලිගය මධ්යතන යුගයේ ඉදිවුණු අති විශාල බළකොටුවකි. මෙය පළමුව ඉදිකොට ඇත්තේ පූජක ආශ්රමයක් බවට පත් කිරීමේ අරමුණිනි. එහෙත් පසු කලෙක මෙය විවිධ වංශවතුන් විසින් මිලදී ගෙන වෙනස්කම්වලට බ`දුන් කොට ඇත.

ස්කොට්ලන්තයත් එංගලන්තයත් අතර සීමාවේ පිහිටි මේ බළකොටු මාලිගය ස්කොට්ලන්තය සමග යුද්ධයට යන ඉංග්රීසි පාලකයින්ගේ නවාතැනක් බවට වරින් වර පත් විය. ඉන්පසු මෙය ස්ථීරවම ස්කොට්ලන්තයත් එංගලන්තයත් අතර ආරක්ෂක බළකොටුවක් බවට පත් විය.

යුද්ධයට යන ඉංග්රීසි හමුදාවන් කදවුරු ලා ගත්තේත්, අත්අඩංගුවට ගන්නා ස්කොට් ජාතික දේශපාලන සිරකරුවන් යුද සිරකරුවන් ර`දවා තැබුණේත් මේ චිලිංග්හැම් බළකොටු මාලිගාව තුළය. ඒ කාලයේ පටන්ම මෙකී බළකොටුව බිහිසුණුතම මිනිස් හිංසනයන්ට තෝතැන්නක් විය.

චිලිංග්හැම් මාලිගය ආරක්ෂක බළකොටුවක් බවට පත් වූ පසුව මෙම ගොඩනැගිල්ලට අලූත් අංගයන් කීපයක් එක් කරනු ලැබ ඇත. මෙලෙස එක් කරනු ලැබූ අංග අතරින් වැදගත්ම අංගයන් වනුයේ බිම් මහලට යටින් උමගක් ලෙස හාරා තැනූ කළුවර සිරකුටිය හෙවත් යටිමහලක් හා වධකාගාරයයි. යුද්ධයේදී ඉංග්රීසි හමුදාවන්ගේ අත්අඩංගුවට ගෙන රැුගෙන එන ස්කොට් ජාතික සිරකරුවන්ව බොහෝ විට දැමුණේ මේ යටිමහලේ කළුවර සිරගෙදරටය.

චිලිංග්හැම් බළකොටු මාලිගයේ බිම් මහලේ එක් තැනක උගුල් දොරටුවක් ඇත. සිරකරුවන්ව ගෙනවිත් වධකාගාරයේදී අතපය කඩා මේ උගුල් දොරටුව වෙත ගෙනවුත් උගුල් දොරටුවෙන් පහළට තල්ලූ කරයි. උගුල් දොරටුවෙන් පහළට වැටෙන සිරකරුවා වැටෙන්නේ එයින් අඩි විස්සක් ගැඹුරින් පොළොව යට ඇති කළුවර බිම් සිරගෙයටය. මේ කළුවර බිංගෙය තුළ සිරකරුවන් වි`දි දුක් පීඩා සැබෑ කතාවකට වඩා සමාන වෙන්නේ බියකරු ප්රබන්ධයකටය.

මේ බිම්ගෙයට දමන සිරකරුවන්ව බොහෝ විට තැබෙන්නේ නිරාහාරවය. නිරාහාරව තැබෙන සිරකරුවන් කුසගින්න දරාගැනීමට නොහැකිව මියගිය සිරකරුවන්ගේ සිරුරු පවා ආහාරයට ගත් බව කියවෙයි. කුසගින්නෙන් පිපාසයෙන් වියරු වැටුණු ඇතැම් සිරකරුවන් තමන්ගේම ශරීරයේ මස් කඩා ගෙන කෑ බවද අසන්නට ලැබෙයි. මේ සිරකරුවන්ගේ බිහිසුණු අත්දැකීම් ලෝකයට අනාවරණය වූයේ සිරකරුවන් විසින්ම මේ සිරකුටියේ බිත්තිවල කුරුටු ගා තිබුණු කෙටි දිනසටහන් මගිනි. ඒ සටහන් අදටත් මේ බිම්ගෙයි බිත්ති තුළ දකින්නට ඇති බව කියැවෙයි.

එසේම අදටත් බලා ගන්නට දරුණු මිනිස් හිංසනයක සාධක ඉතිරි වී ඇති මාලිගයේ අනෙක් කොටස වනුයේ එහි වධකාගාරයයි. මේ වධකාගාරයේ පොළොව තනා ඇත්තේ එක් පසෙකට බෑවුම් වන පරිදිය. පොළොව එසේ තනා ඇත්තේ මෙහිදී වධහිංසාවලට ලක්වෙන සිරකරුවන්ගේ රුධිරය පහසුවෙන් කානුවලට බැස යා හැකි වන පරිදිය. මේ වධකාගාරය භාරව කටයුතු කොට ඇත්තේ ජෝන් සේජ් නම් වූ නිලධාරියෙකි. ඔහු වචනයේ පරිසමාප්ත අර්ථයෙන්ම යක්ෂයෙකි. අත්අඩංගුවට ගත් ස්කොට් ජාතික යුද සිරකරුවන් දහසකට වැඩි පිරිසක් ජෝන් සේජ්ගේ අතින් වධ විද මේ වධකාගාරය තුළදී මියගොස් ඇති බවට වාර්තා ඇත.

ජෝන් සේජ් එඩ්වර්ඩ් රජුගේ යුද හමුදාවේ සේවය කළ අතිදක්ෂ නිලධාරියෙකි. ඔහු ස්කොට් ජාතිකයින්ව දැඩිව පිළිකුල් කළ බවත් ස්කොට් ජාතිකයින්ට වෛර කළ බවත් කියැවෙයි. යුද්ධයේදී තුවාල ලැබ ආබාධිත වූ ජෝන් සේජ්ව හමුදාවෙන් විශ්රාම යවා චිලිංග්හැම් මාලිගයේ වධකාගාරයේ ස්ථීර වධකයා වශයෙන් පත් කොට එවා ඇත. ජෝන් සේජ් තම වධක රැකියාවට ඇලූම් කළා යැයි කිවහොත් එය ඔහු ගැන කරන අවතක්සේරුවකි. ඔහු මුළුමනින්ම වධක රැකියාවට ඇප කැප වී උන්නේය. ඔහු විසින්ම සැලසුම් ඇඳ නිර්මාණය කරගත් වධක උපකරණ රැසක්ද යොදා ගනිමින් ඔහු සිරකරුවන්ට වධ දුන්නේය. ඔහු විසින් තැනූ වධක ආම්පන්නවලින් කිහිපයක් අදටත් චිලිංග්හැම් මාලිගයේ වධකාගාර කුටියේ තැන්පත් කොට තබා ඇත.

තනි මිනිසෙක් දමා එල්ලා තැබිය හැකි යකඩ කූඩු මේ වධක උපකරණ අතර ඇති එක් විශේෂ උපකරණයකි. සිරකරුවෙකු මේ කූඩුවකට දමා කළුවර බිම්ගෙයක් තුළ එල්ලා නිරාහාරව තබන්නේ මීයන්ට කන්නට නිරාවරණය කරමිනි. සිරකරුවා අවශ්ය තොරතුරු අනාවරණය කරන තුරුම, පාපෝච්චාරණය කරන තුරුම එසේත් නැතිනම් මේ කූඩුව තුළම නිරාහාරව මියයන තෙක්ම ඔහුව මෙහි දමා එල්ලා තබයි. සිරකරුවන්ව ඉන්දවා අත පය බැ`ද දමා තැබිය හැකි ඇණ පුටු ද මෙහි ඇත. තියුණු තුඩ සහිත යකඩ උල්වලින් ඇතුළත පෘෂ්ඨය තැනුණු පීප්ප වර්ගයක්ද ඇත. මේ පීප්පවලට සිරකරුවන් දමා වසා පීප්පය බිම පෙරළා ඇති බව සටහන්ව ඇත. ජෝන් සේජ් විසින් නිර්මාණය කරන ලද මෙවැනි බිහිසුණු වධක උපකරණ රැුසක් අදටද චිලිංග්හැම් මාලිගයේ වධකාගාරය තුළ සුරක්ෂිතව ඇත.

ජෝන් සේජ් විසින් සතියකට මිනිසුන් පනස් දෙනෙකු බැගින් වසර තුනක් පුරාවට මිනිසුන් වධ දී මරා දැමූ බව විශ්වාස කෙරෙයි. යුද්ධය අවසන් වන කාල සීමාව තුළදී සේජ්ට අවශ්ය වූයේ කළුවර බිංගෙය තුළ ර`දවා තිබුණු සිරකරුවන් සියල්ලන්ම මරා අවසන් කිරීමටය. ඒ වන විට මේ සිරගෙය තුළ අවට ස්කොට් ගම්මානවලින් රැුගෙන ආ ගැමියන්, කාන්තාවන් හා ළමුන්ද විශාල පිරිසක් ර`දවා තිබී ඇත.

සිරගෙය තුළ උන් කුඩා දරුවන් සියල්ල මාලිගයේ ”එඩ්වර්ඩ් කාමරය” තුළට ගෙන ගොස් ඔවුන්ට ඒ කාමරයේ ජනේල තුළින් මාලිගා අංගණය දෙස බලා සිටින්නට අණ කර ඉන් පසුව ඒ දරුවන්ගේ දෙමාපියන් දෑත් බැ`ද මාලිගා අංගණයට ගෙනවුත් ඇත. මෙසේ මාලිගා අංගණයට ගෙනා සිරකරුවන් කණ්ඩායම සේජ් විසින් පණ පිටින්ම පුලූස්සා දමනු ලැබුවේ මාලිගාවේ එඞ්වර්ඞ් කාමරයේ කවුළු තුළින් සිරකරුවන්ගේ දරුවන් ඒ දෙස බලා සිටියදීමය. ඒ සිරකරුවන්ව පුලූස්සා මරා දැමීමෙන් පසුව එඞ්වර්ඞ් කාමරයට ගිය සේජ් එහි උන් දරුවන්ව පොරවකින් කොටමින් එකින් එකා මරා දමා ඇත. ඒ පොරව පවා අදත් චිලිංග්හැම් මාලිගයේ ප්රදර්ශනයට තබා ඇත.

පසු කාලීනව මෙම මාලිගය වෙනත් හිමිකරුවන් අතට ගොස් වරින් වර අලූත්වැඩියා කිරීම්වලට ලක් විණ. එසේ අලූත්වැඩියා කරන අවස්ථාවන්හිදී මාලිගයේ තැන් තැන්වල නොගිනිය හැකි තරම් සංඛ්යාවක් දිරා ගිය මළ සිරුරු හා ඇටසැකිලිද තිබී හමු වී ඇත.

මේ තරම් මිනිස් ජීවිත රැුසක් අකාලයේ අමානුෂික ලෙස අහිමි කළ තැනක අවතාර හා භූත බලවේග ගැවසීම අරුමයක්ද නොවේ. එසේම හොල්මන් අවතාර ගැන පර්යේෂණ කරන්නට හා අත්දැකීම් ලබන්නට එන සංචාරකයන්ගේ බලාපොරොත්තු චිලිංග්හැම් මාලිගයේදී නම් කිසිසේත් කඩවෙන්නේ නැත. චිලිංග්හැම් මාලිගයට එන සංචාරකයින් සියල්ලන්ම වාගේ එහිදී කුමක් හෝ අද්භූත අත්දැකීමකට මුහුණ දී ඇති බව කියයි.

සිරගත කොට උන් කුඩා දරුවන් මරා දැමූ එඞ්වර්ඞ් කාමරයට යන සියල්ලෝම සිතාගත නොහැකි අන්දමේ ශෝකී හැ`ගීමකින් තමාව වෙළාගනු දැනෙන බව කියති. එසේම මෙහි ඇතුළු වූ බොහෝ අය කියන්නේ තමන්ට අමු මිනිස් ලේ ග`ද දැනුණු බවයි. එඞ්වර්ඞ් කාමරයට එන සංචාරකයින් සියල්ලන්ම එයින් පිටවන්නේ ශෝකයෙන් හා නොසන්සුන් සිතිනි.

චිලිංග්හැම් මාලිගයේ සැරිසරන වඩාත් ප්රසිද්ධම අවතාරය වනුයේ ”නිල් පිරිමි ළමයා” ය. නිල් පැහැයෙන් දිස් වෙන කුඩා පිරිමි ළමයෙකුගේ රුවක් මේ මාලිගයේදී බොහෝ අය දැක ඇති අතර මේ අවතාරය මේ මාලිගය තුළ පණ පිටින් වළලා දැමුණු පිරිමි දරුවෙකුගේ අවතාරය යැයි කියවෙයි. එකී පිරිමි ළමයා ලියකියවිලි මිටියක්ද සමග මාලිගයේ බිත්තියකට තබා සිරකොට ඉන් ඉදිරියෙන් ගඩොල් බිත්තියක් බැ`ද සිරගත කොට ඇත. පසුකාලීනව ගොඩනැගිල්ල අලූත්වැඩියා කිරීමකදී බිත්තියක් ඉවත් කළ විට ඒ බිත්තියට පිටුපස පටු සිදුරක වළලා දමා තිබුණු මේ පිරිමි දරුවාගේ මළ සිරුර ඒ ඉදිකිරීම් සේවකයින්ට හමුවී ඇත. මළ සිරුරේ දැවටුණු නිල් පැහැ ඇ`දුමක්ද, මළ සිරුරත් සමගම වූ තවත් ලියකියවිලි රැුසක්ද හමුවී ඇත. ඒ දිරාගිය මළ සිරුරේ අත්වල ඇ`ගිලි ඇට අග සීරී තිබුණු බව දකින්නට ලැබිණ. පිරිමි දරුවා තමා පණපිටින් වළ දැමුණු මිනී වළෙන් නිදහස් වෙන්නට දැඩි පරිශ්රමයක් දරා ඇති බවට ඒ සීරුණු ඇ`ගිලි තුඩු සාක්ෂි විය. අදටත් චිලිංග්හැම් මාලිගය පුරා සැරිසරන නිල් පිරිමි ළමයා ඒ දරුවාගේ ආත්මය බව මිනිස්සු විශ්වාස කරති.

චිලිංග්හැම් මාලිගයට එන ඇතැම් සංචාරකයින් පවසන්නේ අන්ධකාර හිරගෙය තුළදී කිසිවෙකු විසින් තමන්ව පහුරුගාන, සපා කන හෝ හිසකෙස්වලින් අදින අන්දමේ හිරිහැර කරන බව දැනුණු බවය. චිලිංග්හැම් මාලිගය පිළිබ`දව මේ වන විට පොත්පත්, වාර්තා වැඩසටහන් මෙන්ම ඒ ආශ්රිත වෘත්තාන්තවලින් චිත්රපට පවා නිපදවී ඇත.

චිලිංග්හැම් මාලිගය වරෙක මේ පොළොව මත තිබුණු සජීවී අපායකි. ඒ අපායේ දුක් වි`ද මිය ගිය අය තමන් ගැන වර්තමානයේ සිටින අයට කියන්නට තවමත් මේ කළුගල් බිත්ති අතර සැරිසරයි.

උපුටා ගැනිමකි. කතෲ නොදනී.

Time

𝐑𝐞𝐭𝐮𝐫𝐧 𝐭𝐨 𝐭𝐡𝐞 𝐩𝐚𝐬𝐭 𝐚𝐧𝐝 𝐭𝐢𝐦𝐞

අතීතයට යැම හා කාලය

අතීතයට යැමක්‌ ගැන බටහිර විද්‍යාඥයන් කතා කරන්නට පටන් ගත්තේ සාපේක්‍ෂතාවාදවලින් පසුව ය. එහෙත් තාපගතිකයෙහි වෙනත් ආකාරයක ප්‍රශ්නයක්‌ වෙයි. ඒ පිළිබඳව බටහිර විද්‍යාඥයෝ බොහෝ කලක සිට කතා කරති. මේ කතාබහ එකිනෙකින් වෙනස්‌ වූවත් ඒ කතාබහ පිටුපස ඇත්තේ එක ම කරුණකි. එනම් බටහිර විද්‍යාඥයන් කාලයට භෞතික පැවැත්මක්‌ ඇතැයි පිළිගැනීම ය. බටහිරයන්ට අනුව කාලය යනු එක්‌ මානයක්‌ පමණක්‌ ඇති (අවකාශයෙහි මාන තුනක්‌ වෙනුවට) එහෙත් ඉදිරියක්‌ හා ආපස්‌සක්‌ භෞතික වශයෙන් පවතින සංසිද්ධියකි.

පොදු සහතික පත්‍ර උසස්‌ පෙළ පරීක්‍ෂණයට සංයුක්‌ත ගණිතය හෝ භෞතික විද්‍යාව හෝ තරමක්‌ ගැඹුරින් හදාරා ඇති ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන් දන්නා කරුණක්‌ නම් නිව්ටන් ගේ දෙවැනි නියමය හා සම්බන්ධ අවකල සමීකරණය කාලය වශයෙන් ගත් කල සමමිතික බව ය. එනම් ඒ සමීකරණයෙහි a වෙනුවට -a යෙදීමෙන් සමීකරණයෙහි වෙනසක්‌ සිදු නො වෙයි. වෙනත් වචනවලින් කිව හොත් ඔංචිලි පදින දර්ශනයක්‌ වීඩියෝගත කර ඒ ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කළ හොත් අපට එහි වෙනසක්‌ නො හැඟෙයි. වීඩියෝ දර්ශනය ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කිරීම යනු කාලයෙහි ආපස්‌සට යැමක්‌ යෑයි කිව හැකි ය. එසේ ම පෘථිවියට හෝ වෙනත් ග්‍රහ වස්‌තුවකට හෝ සූර්යයා වටේ ඉලිප්සයක යන ගමනෙහි අවශ්‍ය නම් අනෙක්‌ දිශාවට ගමන් කිරීමට ද සැලැස්‌විය හැකි නම් කිසිවකු එහි දොසක්‌ නො දකිනු ඇත. අනෙක්‌ දිශාවට ගමන් කිරීම යනු එක්‌ අතකින් ගත් කල කාලයෙහි ආපස්‌සට යැමක්‌ යෑයි කිසිවකුට කිව හැකි ය.

මේ අවස්‌ථා දෙකෙහි ම ආපස්‌සට යැම කාලයෙහි අතීතයට යැමක්‌ ලෙස ගත හැකි ය. එහෙත් එහි දී එසේ කාලයෙහි අතීතයට යැමක්‌ නො සිදු වන බව අපි දනිමු. අවකාශයෙහි ආපසු ගමනක්‌ යනු කාලයෙහි ආපසු ගමනක්‌ නො වේ. ඔන්චිල්ලා පදින දර්ශනයක්‌ හෝ සූර්යයා වටා ග්‍රහ වස්‌තුවක චලිතය හෝ දැක්‌වෙන වීඩියෝ දර්ශනයක්‌ හෝ ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කිරීමෙන් අපට අමුත්තක්‌ නො දැනෙයි. එහෙත් ක්‍රමයෙන් පොහොට්‌ටුවේ සිට මලක්‌ පිපීම දක්‌වා වීඩියෝගත කර ඒ ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කළ හොත් අපි සිනාසෙමු. පිපුණු මලක්‌ නැවත පොහොට්‌ටුවක්‌ බවට පත් නො වන බව අපි දනිමු. අප එයට සිනාසෙන්නේත් කලින් අවස්‌ථා දෙකෙහි සිනාසෙන්නේ නැත්තේත් ඇයි? මල පිපීම භෞතික විද්‍යා සංසිද්ධියක්‌ නො වීම එයට හේතුව ද?

අපි දැන් භෞතික විද්‍යාවෙන් තවත් උදාහරණයක්‌ ගනිමු. පැළැල්ලකින් වෙන් කෙරුණු පෙට්‌ටියක එක්‌ පැත්තක නිල් පාට වායුවක්‌ ද, අනෙක්‌ පැත්තෙහි රතු පාට වායුවක්‌ ද බහා ලීමෙන් පසුව පැළැල්ල ඉවත් කරමු. නිල් පාට හා රතු පාට වායු එකිනෙක සමඟ මිශ්‍ර වී ටික වේලාවකින් පෙට්‌ටිය පුරා ම දම්පාට වායුවක්‌ දැකගත හැකි වනු ඇත. මේ ක්‍රියාව, එනම් මුල දී මිශ්‍ර නො වූ වායු දෙකක්‌ පසුව මිශ්‍ර වීම වීඩියෝගත කර ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කිරීමක්‌ දුටුව හොත් නැවතත් අපි සිනාසෙමු. අප එහි දී සිනාසෙන්නේ එසේ මිශ්‍ර වායුවක්‌ ටික වේලාවකින් මිශ්‍ර නො වූ වායු දෙකක්‌ බවට පත් වන අයුරු අප දැක නොමැති බැවිනි. මේ අවස්‌ථාවෙහි දී හා කලින් කී මල් පිපීම සම්බන්ධ අවස්‌ථාවෙහි අප සිනාසෙන්නේ අතීතයට යැමට නොහැකි බව අපේ අත්දැකීමෙන් දන්නා බැවින් ද?

වායු මිශ්‍රණයක්‌ තනි තනි වායුවලට වෙන් වීම අප නො දුටුවත් නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයට අනුව ඒ නො විය හැකි සංසිද්ධියක්‌ නො වේ. වායු දෙකක්‌ මිශ්‍ර වීමේ දී නිව්ටෝනීය භෞතිකය අනුව සිදු වන්නේ ඒ වායු දෙකේ පරමාණු එකිනෙක සමඟ නිරන්තරයෙන් ගැටී නව ව්‍යාප්තියක්‌ අත් කර ගැනීම ය. නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රකයේ සමීකරණ කාලය සම්බන්ධයෙන් සමමිතික නිසා මේ ගැටුම් අනෙක්‌ පැත්තට ද සිදු විය හැකි ය. එහි තේරුම නම් මිශ්‍ර වූ වායු ඒ වායුවල පරමාණු එකිනෙක සමඟ ගැටී වෙන් වූ වායු දෙකක්‌ බවට පත් වීමට හැකියාව තිබේ ය යන්න ය. වෙනත් වචනවලින් කිව හොත් මිශ්‍රණය වායු දෙකකට වෙන් වන්නේ නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයට අනුව නම් එසේ වෙන් වීමට යම් සම්භාවිතාවක්‌ ඇත. එහෙත් එසේ නො වන්නේ ඇයි? ඒ සම්භාවිතාව ඉතා අඩු අගයක්‌ ගන්නා බැවින් එසේ වෙන් නො වන්නේ ද? මේ ප්‍රශ්නයට පිළිගත හැකි පිළිතුරක්‌ දීමට බටහිර භෞතික විද්‍යාඥයන් සමත් වී නැත.

නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයෙහි කාලය සමමිතික වූවත් ප්‍රායෝගිකව ඒ එසේ නො වන අවස්‌ථා ඇති බව මෙයින් පැහැදිලි වෙයි. නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයෙහි පමණක්‌ නො ව විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි ද කාලය සමමිතික වෙයි. ඒ සියල්ලෙහි ම අවකාශය මෙන් ම කාලය ද ස්‌ථිතික වෙයි. අවකාශය දකුණ හෝ වම හෝ යනුවෙන් වෙනස්‌ නො වේ. අපට අවශ්‍ය නම් දකුණට මෙන් ම වමට ද යා හැකි ය. අවකාශය ස්‌ථිතික ය. දකුණ හා වම සම්බන්ධයෙන් අවකාශය සමමිතික වෙයි. මෙයින් අදහස්‌ කරන්නේ වමට ගියත් දකුණට ගියත් අපට එක ම ද්‍රව්‍ය හා කිරණ ව්‍යාප්ති ලැබෙන බව නො වේ. ද්‍රව්‍ය හා කිරණ සමමිතික අවකාශයක චලනය වන බව එයින් අදහස්‌ වෙයි. කාලය සම්බන්ධයෙන් ද එය එසේ ම ය. නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයට අනුව ද්‍රව්‍ය හා කිරණ සමමිතික කාලයෙහි චලනය වෙයි. කාලයෙහි ඉදිරියට යැමට මෙන් ම ආපස්‌සට යැමට ද ද්‍රව්‍ය හා කිරණවලට හැකියාවක්‌ ඇතැයි නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයෙහි මුල සිට ම නිගමනය කෙරෙයි. එහි දී ද්‍රව්‍යවලට අවකාශයේ මෙන් ම කාලයෙහි ද ඉදිරියට හා පසුපසට යා හැකි ය.

නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි ඕනෑ ම නිරීක්‍ෂකයකු සම්බන්ධයෙන් කාලය ගලා යන බව කියෑවෙයි. අවකාශය සිසාරා කාලය ගලා යන බවක්‌ එයින් හැඟෙයි.

එහෙත් කාලය එසේ ගලා යන්නේ ඉදිරියට වූවත් නිව්ටෝනීය චලිත සමීකරණ කාලය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල සමමිතික වෙයි. නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි මේ පරස්‌පරයට විසඳුමක්‌ නැත. කාලය ගලා යන්නේ යෑයි එක්‌ පැත්තකින් උපකල්පනය කෙරෙන අතර අනෙක්‌ පැත්තෙන් නිව්ටෝනීය චලිත සමීකරණ කාලය සම්බන්ධයෙන් සමමිතිකව ලියෑවී ඇති බැවින් ද්‍රව්‍ය හා කිරණවලට කාලයෙහි ආපස්‌සට යා හැකි බව නිගමනය වෙයි.

එයට හේතුව නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි කාලය ස්‌ථිතික වීම ය. කාලය ගලා යන්නේ යෑයි උපකල්පනය කළ ද නිව්ටෝනීය යාන්ත්‍රිකයත් ඒ හේතුවෙන් නිව්ටෝනීය භෞතිකයත් සූත්‍රගත වී ඇත්තේ ස්‌ථිතික කාලයක ය. කලින් ලිපිවල කාලය ගල් ගැසීම යනුවෙන් නිව්ටෝනීය කාලයෙහි මේ ගුණය හඳුන්වා දී ඇත. ස්‌ථිතික කාලය ස්‌ථිතික අවකාශයෙන් වෙනස්‌ නො වේ. අවකාශයෙහි වමට මෙන් ම දකුණටත් චලනය විය හැකි ආකාරයට කාලයෙහි ඉදිරියට මෙන් ම ආපස්‌සට ද චලිත විය හැකි ය. එහෙත් නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි ඒ එතරම් විශාල ප්‍රශ්නයක්‌ නො වූයේ කාලයෙහි ආපස්‌සට ගමන් කරන ද්‍රව්‍ය හෝ අංශූ හෝ ගැන කියෑවෙන විසඳුම් නොමැති බැවිනි.

ඔරලෝසුවේ බට්‌ටා ගේ හෝ ඔන්චිල්ලාවේ හෝ චලිතය වීඩියෝගත කර ආපස්‌සට ප්‍රදර්ශනය කිරීම කාලයෙහි ආපස්‌සට යැමක්‌ ලෙස අපි නො සිතමු. එයට හේතුව ඒ චලිතය සම්බන්ධ විසඳුම කාලය සම්බන්ධයෙන් සමමිතික බැවිනි. මෙහි දී කිව යුතු කරුණක්‌ වෙයි. අදාළ විසඳුම ඇතැම් අවස්‌ථාවල ඒකජ සයින් ශ්‍රිතයක්‌ සේ ලියෑවෙයි. කාලයෙහි ඒකජ සයින් ශ්‍රිතයක්‌ (සයින් වර්ගය ආදී පද නැති ව ලියෑවුණු) ප්‍රතිසමමිතික වෙයි. එහෙත් එවිට අවකාශය දක්‌වන විචල්‍යය ගන්නා අගය වෙනස්‌ වන ආකාරයට ඉන් ගැටලුවක්‌ ඇති නො වේ.

විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි දී ප්‍රශ්නය තවත් උග්‍ර වෙයි. එහි දී කාලය අවකාශය හා එකට බැඳෙයි. අවකාශ - කාලය නමින් සංකල්පයක්‌ නිර්මාණය වෙයි. යම් නිරීක්‍ෂකයකු ගේ කාලය තවත් නිරීක්‍ෂකයකු ගේ අවකාශ සංරචකයෙහි කොටසක්‌ වීමට හැකි වෙයි. කාලය චතුර්මාන අවකාශ කාලයෙහි එක්‌ මානයක්‌ බවට පත් වෙයි. විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි සමස්‌ත අවකාශ කාලය ම ස්‌ථිතික වෙයි. එහි දී චලිත සමීකරණ කාලය සම්බන්ධයෙන් සමමිතික වෙයි. කාලය සම්බන්ධයෙන් නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි ඇති ප්‍රශ්න සියල්ලත් අවකාශය හා එකට බැඳීම හේතුවෙන් ඇති වන ප්‍රශ්නත් අවකාශ කාලය ඔස්‌සේ සාපේක්‍ෂතාවාදයට වෙයි. බටහිර ලෝකයෙහි කාලය ගලා යන බව උපකල්පනය කෙරුණ ද නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි මෙන් ම අයින්ස්‌ටයිනීය විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදී භෞතිකයෙහි ද කාලය ගල් ගැසුණු ආකාරයෙන් සූත්‍රගත වී ඇත.

සාධාරණ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි ද ඇත්තේ අවකාශ කාලයකි. එහෙත් එහි අවකාශ-කාලය යනු දෙන ලද භෞතික පැවැත්මක්‌ ඇති භූතාර්ථයක්‌ නො වේ. නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි හා විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදී භෞතිකයෙහි පිළිවෙළින් කාලය හා අවකාශ කාලය ද්‍රව්‍ය කිරණ ආදී කිසිවක්‌ නොමැති ව පවතී. එපමණක්‌ නො ව කලින් සඳහන් කෙරී ඇති ආකාරයට ඒ ස්‌ථිතික ව එසේත් නැත හොත් ගල් ගැසී පවතියි. එහෙත් බටහිර ලෝකයෙහි කාලය ඉදිරියට ගලා යන්නක්‌ බවට ද උපකල්පනයක්‌ වෙයි. නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි හා විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදී භෞතිකයෙහි එසේ දෙන ලද අවකාශයෙහි හා අවකාශ-කාලයෙහි ද්‍රව්‍ය හා කිරණ චලනය වෙයි. සාධාරණ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි ද අවකාශ කාලයට භෞතික පැවැත්මක්‌ ඇත. එහෙත් ඒ දෙන ලද එකක්‌ නො වේ. එහි අවකාශ-කාලය නිර්ණය කෙරෙන්නේ ද්‍රව්‍ය හා කිරණ මගිනි. අයින්ස්‌ටයින් ගේ අදහස්‌වලට අනුව ද්‍රව්‍ය හා කිරණ නොමැති නම් අවකාශ කාලයක්‌ ද නොමැත. එසේ වුවත් සාධාරණ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි ද්‍රව්‍ය හා කිරණ නැති අවස්‌ථාවල වුවත් අයින්ස්‌ටයිනීය ක්‍ෂෙත්‍ර සමීකරණ නමින් හැඳින්වෙන සමීකරණවලට අවකාශ - කාල විසඳුම් ලෙස පවතියිෘ අයින්ස්‌ටයින්ට ද තම අදහස්‌ තමන්ට අවශ්‍ය වූ ආකාරයට සුත්‍රගත කරගැනීමට හැකි වී නැත.

සාධාරණ සාපේක්‍ෂතාවදයෙහි ඇතැම් අවකාශ- කාලවල සංවෘත කාල සමාන භූමිතික (ඔසපැ කසනැ ටැදාesසජි) වෙයි. මේ අවකාශ-කාලවල ගුණයක්‌ නම් ඒවා වක්‍ර වීම ය. වෙනත් වචනවලින් කියන්නේ නම් ඒවා වක ගැසී ඇත. එනම් ඒ අවකාශ-කාලවල වක්‍රතාව නමින් හැඳින්වෙන්නක්‌ වෙයි. සාධාරණ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි ගුරුත්වය යනුවෙන් ප්‍රපංචයක්‌ නැත. ස්‌ථානීය වශයෙන් ගත් කල ගුරුත්වාකර්ෂණ ක්‍ෂෙත්‍රයක්‌ ඇතැයි කියනු ලබන්නේ අවකාශ- කාලයෙහි වක්‍රතාවක්‌ ඇති විට ය. මේ වක්‍රතාව හේතුවෙන් නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි හා විශේෂ සාපේක්‍ෂතාවාදයෙහි මෙන් බලයක්‌ ක්‍රියා නො කරන අවස්‌ථාවල අංශු, වස්‌තු හා කිරණ සරල රේඛාවල චලනය නො වෙයි. ඒ වස්‌තු, අංශූ හා කිරණ බල රහිතව චලනය වන්නේ වක්‍ර රේඛාවල ය.

ඕනෑ ම අවකාශයක (නිව්ටෝනීය භෞතිකයෙහි) හෝ අවකාශ - කාලයක හෝ බල රහිත ව අංශු වස්‌තු කිරණ චලනය වන්නේ භූමිතිකවල ය. නිව්ටෝනීය භෞතිකයට පදනම් වන අවකාශය යුක්‌ලීඩීය අවකාශය වෙයි. යුක්‌ලීඩීය අවකාශයෙහි භූමිතික සරල රේඛා වෙයි. යුක්‌ලීඩීය නො වන අවකාශ හෙවත් නිර්යුක්‌ලීඩීය අවකාශවල භූමිතික සරල රේඛා නො වේ. එසේ වුවත් වක්‍රතාවක්‌ සහිත අවකාශයක ද අවකාශ-කාලයක ද ඕනෑ ම සිද්ධි දෙකක්‌ අතර අවකාශ-කාල ප්‍රාන්තරය අවමයක්‌ වනුයේ භූමිතිකයක්‌ දිගේ ය. පෘථිවිය අවට නිර්යුලක්‌ලීඩීය ගෝලීය ජ්‍යාමිතියෙහි භූමිතික වනුයේ මහා වෘත්ත නමින් හැඳින්වෙන වෘත්තවල චාප ය. නගර දෙකක්‌ අතර කෙටි ම දුර ඔස්‌සේ යන ගුවන් යානයක පථය සරල රේඛාවක්‌ නො ව මහා වෘත්තයක චාපයකි.

Time

                               

"කාලය එකවර නතර උනොත් කුමක් වේවිද??"

හරි,මම දැක්ක පෝස්ට් එකක් විදිහට මේක දාල තියෙනවා.ඒකයි මම මගේ මතය ලියන්න හිතුවෙ.කාලය කියන්නෙ මෙතෙක් නිශ්චිතව විසදාගන්න බැරිවුන බැරෑරුම් සන්කලපයක්.ඒත් interstellar film එකට අනුව කාලය නතරවෙනව කියන්නෙ අපි වයසට නොයා එකම කාලයක ඉන්න එක.ඇත්තටම කිව්වොත් ඒක් පෘතුවියට සාපේක්ශව කාලය නතරවීමක්. film එකේ කාලය ගතවීම ඉතා අඩු ග්‍රහලෝකයකට යනවනෙ( පෘතුවියට සාපේක්ශව) කලුකුහරයේ බලපෑමෙන්.හරි අපි මෙහෙම හිතමු.කාලය ගමන් කිරිමේදී පෘතිවිය ඇතුලු සමස්ත ග්‍රහලොක සූර්යයා වටා බ්‍රමනය වෙනවා එ වගේම මේ වගේ තව සෞරග්‍රහ මන්ඩල මිලියන ගානක් ඇත්තටම කිව්වොත් ඔක්කොම වගෙ අපෙ චක්‍රාවාටයේ ඇතුලෙ යම් ලක්ශයක් වටා බ්‍රමනය වෙනවා.මේ වගේ තව චක්‍රාවාට බිලියන ගනනකත් ඔය සන්සිද්දිය ඔහ්මමම වෙනවා.මේ වගෙ මන්දාකිනි වල තියෙන චක්‍රාවාට මිලියන ගනන්ක් යම් ලක්ශයක් වටාඅ බ්‍රමනය වෙනමා මන්දාකිනිත් එහෙමම තමයි.දිගින් දිගටම ඔකම වෙනවා.හිතන්න දැන් කාලය නව්ත්තනවා කියන්නෙ ඉය් සියල්ලම න්වතනව කියන එක.ඒක කොපමන ශක්තුයක් යනවද??ඉතාගන්න වත් පුලුවන්න්ද??

හරි ඔය එක විදිහක්.මෙහෙමත් හිතන්න.මට මෙහෙම හිතෙනවා.කාලය සන්කල්පයක් කියල ගත්තොත්.අපෙ ළමා කාලයේ අපි මෙච්චර උස මහත නෑ.. එත් දැන් අපි වෙනස්.. ඒ වගෙ වෙනසක් මනින්න භාවිතා කරන්න අපි හදාගත්තු ඒකකයක් කාලය කියන්නෙ.. තවත් උදාහරණයක් කීවොත් අපි ත්වරණයක් කියන්නෙ ප්‍රවේග වෙනසක් සිදුවෙන්න යන සීග්‍රතාවය.. ඒ දෙක අතර වෙනස සිදුවෙන කොට ඒකට කාලයක් ගත උනා කියනවා.. ඔනෑම වෙනස් වීමට කාලයක් ගතවෙනවා.. අන්න ඒ වෙනස් වීමක් කොච්චරක් ද කියන එක මනින්න තමා කාලය තියෙන්නෙ.. ඇත්තටම මේ කිසිම දේක වෙනස් වීමක් නොතිබුනොත් එතන කාලය කියලා දෙයක් නෑ.. ඒත් වෙනස් නොවන කිසිම දෙයක් නැති නිසා හැමතැනම කාලය කියන දේ තියෙනවා. කාලය කියන දේ රදාපවතින්නෙ වෙනස් වීම මත.. කවදාහරි මේ වෙනස් වීම නැවතුනොත් එදාට කාලය නවතිනවා.. ඒ කියන්නෙ හැමදේම ගල් වෙනවා කියන එක වගෙ.. ඒත් කවදාවත් එහෙම වෙන්න බැ.. මම දකින විදියට එහෙම දෙයක් වෙන්න පුළුවන් නන් පුළුවන් කමක් තිබ්බෙ විශ්ව ය නිර්මාණය වෙන්න පෙර.. එතනදි වෙනස් වීමක් නැ.. කාලයක් නැ.. අවකාශයක් තියෙන්නත් නැතුව ඇති කියලා හිතෙනවා. මෙතන මම වෙනස් වීම කියලා අදහස් කලෙ හැමදේම කොටින්ම චලනයක් වෙද්දි එකෙ ආරම්භක පිහිටීමයි අවසාන පිහිටීමයි වෙනස් ගරීරය වර්ධනය වීම දිරාපත් වීමත් වෙනස්.සරලව ගත්තොත් ලෝකෙ හැමදේම වෙනස්

තවත් අදහසක් නම් කාලය අපි නොදන්න මානයක් වෙන්නත් පුලුවන්.එහෙම උනොත් මේ පැහැදිලි කිරීම් තවත් වෙනස් වෙනවා...අදහස් තියෙනව නම් ලියන්න

                         💥 *Coding Society ⏩ C.P.U* 😏

            C.P.U (Central Processing Unit) නැත්තන් Processor එක කිව්වම කවුරුත් දන්නවනෙ මොකක්ද කියල. ඉතින ඕනම පරිගණකයක ❤ හදවත නැත්තන් මොළය හැටියට හදුන්වන්නෙ මේ C.P.U එක. ඩෙස්ක්ටොප් පරිගණක වලට C.P.U හදන ජනප්‍රියම සමාගම් 2 තමයි *Intel* හා *AMD* . දැන්නම්, විශේෂයෙන්ම ලංකාවෙ වැඩිපුරම භාවිත වෙන්නෙ Intel Processors තමා. ඒත් මුල්ම CPU එකක් හැදුවෙ AMD සමාගම විසින්. ඉතින් ඒ ඉතිහාසය ගැන මන් මේකෙදි කතා කරන්නෙ නෑ.

              *මේ C.P.U එකේ මූලික කාර්‍ය්ය තමා දත්ත සැකසීම, ඒ වගේම පරිගණකය පාලනය.* මේ සදහා C.P.U එකක මූලික කොටස් දෙකක් අඩංගු වෙනවා. ඒ Arithematic & Logic Unit (අංක ගණිතමය හා තාර්කික ඒකකය) , Control Unit (පාලන ඒකකය) . මීට අමතරව Level 1 Cache එක, Memory Registers යන මතකයන්ද ඇතුලත් වේ.

         🤗 පෝඩ්ඩක් ඉන්න... මන් මේ ලිපිය ලියාගෙන යනකොට (CPU Word Size ගැන) මට තේරුනා මේ ලිපිය කියවන අයට *බිටුව* ක් ගැන මූලික දැනුමක් ලබාදෙන්න ඕන කියල. (ගොඩක් අය දන්නවා ඇති ICT වලට ආස අය එහෙම.., ඒ වගේම දන්නෙ නැති අයත් ඇති, ඉතින්.....) මේ *bit* (බිටුව) කියන වචනෙ හැදිල තියෙන්නෙ 'bINARY DIGit' කියන වචනෙන්, ඉතින් මේ bit 1ක් කියන්නෙ ද්විමය සංක්‍යාවක්(Binary Digit) ඒ කියන්නෙ *1* හෝ *0* නිරූපණයක්.  මේ 1 / 0 කියන එකෙන් අදහස් වෙන්නෙ පරිගණකය තුල 'විදුලිය ඇත' / 'විදුලිය නැත' යන අවස්ථා වේ. (ඉතින් මේ වගේ බිටු දෙකක් කියන්නෙ 2bits, ඒ වගේ බිටු 64ක ද්විමය සංක්‍යාවක් කියන්නෙ 64bits.


🤔 *C.P.U Socket එක කියන්නෙ?*

          Desktop Computers වල මේ C.P.U එක motherboard එකට සම්බන්ධ කිරීමට වෙන් කර ඇති විශේෂ ස්ථානය තමා C.P.U Socket කියන්නෙ. මේ සදහා motherboard එකෙයි C.P.U එකෙයි සහයෝගීතාවයක් තියෙන්නත් ඕන. මේ C.P.U Socket වර්ග තිබෙනවා LGA, PGA....(මේවාත් තව අනු කාණ්ඩ තියෙනවා)


🤔 *C.P.U එකේ 32 bit / 64 bit කියන්නෙ?*

         මේකට Processor Architecture එක කියල හදුන්වනවා. ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් වල නම් ARM processors වැනි වර්ගනෙ තියෙන්නෙ. (මේ ලිපියෙදි මන් කියන්නෙ desktop C.P.U සම්බනධවයි) මන් කතාකරන්නෙ desktop ගැන. අපි desktop PC වල ප්‍රධාන ලෙස භාවිත කරන CPU Architecture දෙක තමා 32bit හා 64bit කියන්නෙ. (ඉස්සර කාලෙ 8bit 16bit භාවිත කර තිබෙනවා) මේකටම තමා C.P.U එකේ *Word Size* නැත්තන් 'වදනක ප්‍රමාණය' කියන්නෙත්. මේකෙන් කියවෙන්නෙ CPU එකට එක CPU Cycle එකක් තුළ ක්‍රියාත්මක කළ හැකි උපදෙස් කණ්ඩයක විශාලතවයයි.


🤔 *CPU එකේ Clock Speed කියන්නෙ?*
     
         PC Games Play කරන හැමෝම නම් මේ ගැන දන්නවා ඇති. අපිට ටිකක් ලොකු ඒ කිව්වෙ ටිකක් powerful software එකක් run කරන්කොට අපිට අවශ්‍ය වෙනව හොද Clock Speed එකක් තියෙන CPU එකක්. විසේසයෙන්ම Game වලදිනම්... ඉතින් මේකෙ සදහන් වෙනෙවා '2.4GHz', '3.0GHz', '1800MHz' වැනි අගයන්. ඉතින් මේකෙන් පැවසෙන්නෙ CPU එක විසින් ඒකක කාලයක් තුලදී ක්‍රියාත්මක කරන CPU චක්‍ර (Cycle) ප්‍රමාණයයි.
          ඉතින් මේ CPU Cycle එකක් එහෙම නැත්තන් CPU චක්‍රයක් කියන්නෙ, CPU එක විසින් ප්‍රධාන මතකයෙන් (RAM) උපදෙසක් ලබාගෙන, එය විකේතනය (Decoding) කිරීම (එනම් අවබෝධ කර ගැනීම) හා එම උපදෙස ක්‍රියාතමක කිරීමේ ක්‍රියාවලියයි. මේකටම තමයි Fetch-Execute Cycle (ආහරණ-ක්‍රියාකරවුම් චක්‍රය) කියලත් කියන්නෙ.
           ඉතින් මේ ඒකක කාලයක් තුලදී ක්‍රියාතමක කල හැකි Fetch-Execute Cycle ගානට තමයි CPU එකේ Clock Speed එක කියන්නෙ. මේක මනින්නෙ Hertz වලින්. ඒත් CPU එකේ Clock Speed මැනීමට මේ මිනුම භාවිතය ටිකක් කරදරයි. (1kmක් මිලි මීටර්(mm) වලින් දක්වන්න ගියොත් ඒක් කරදරයිනෙ. ඒ වගේ මේ Clock Speed එක එහෙම් නිරූපණය කරොත් 3GHz වලට එන්නෙ 3000, 000, 000 Hz. ඉතින් මේකම අපිට *3 x 10^9* න් නිරූපණය කරන්න පුලුවන්. මේ 10^9 වෙනුවට අපිට Giga භාවිත කරන්න පුලුවන්. (3GHz) එතකොට හිතාගන්න පුලුවන්නේ ඔයාගෙ CPU එකේ Clock Speed එකාඅ අනුව ඒකක කාලයකදී එය විසින් ක්‍රියාතමක කරන CPU Cycle ප්‍රමාණය...


🤔 *CPU එකේ Cores හා Threads කථාව?*

              Cores යනු Threads  මත ක්‍රියා කරන භෞතික දෘඩාංග වේ. පොදුවේ ගත් කල, ප්‍රොසෙසරයකට වැඩ කළ හැක්කේ එක් Core(හරයක්) එකකට එක් Thread එකක පමණි (හයිපර් නූල් සහිත CPU වලට එක් Core එකක Threds දෙකක් දක්වා වැඩ කළ හැකිය) . Cores යනු සත්‍ය දෘඩාංග අංගයක් වන අතර Threads යනු Task Manage (කාර්‍ය්යන් කළමණාකරනය) කරන Virtual (අතථ්‍ය) අංගයකි. Cores, Content Switching (අන්තර්ගත මාරුව) භාවිතා කරන අතර  Threads, බොහෝ ක්‍රියාවලි ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා බහු CPU භාවිතා කරයි. Cores (හර) සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ සංක්‍යාංක ක්‍රියාවලි ඒකකයක් පමණි.
         නව CPU වල භාවිතා වන්නෙ බහු හර සංකල්පයයි. පැරණි *Intel Pentium IV* CPU එකේ තිබුනෙ එක Core එකයි එක Thread එකයි, ඒත් පසුව පැමිනි *Intel Dual Core* තුල Cores 2ක් තිබුනා. මෙය හරියට ඔබේ පරිගණකය තුල සකසන දෙකක් තිබෙන්වා වැනිය. මෙමගින් ඔබට එවැනි කාර්‍ය්ක්ෂමතාවක් ලබාගත හැක. එසේම *Intel Core 2 Quad* තුල Cores 4ක් ඇත.. මෙමගින් CPU එකට සමාන්තර දත්ත සැකසීමක් කල හැකි බවයි. එනම් ඔබට එකම Program එකක කොටස් වෙන වෙනම Cores තුල සමාන්තරව ධාවනය කල හැක. මෙය තනි CPU එකකට වඩා බල සම්පන්න වේ.


😎 ඉතින් ⏩ අලුත් ලිපියකින් නැවත හමුවෙමු...